Achyutuni Rajasri

ఆయన లో వేదన మానసిక అశాంతిని సంఘర్షణను “స్మృతిపధంలో పద్మ” అని తన భార్య పేరుతో అచ్చేసిన పుస్తకంలో చూడవచ్చు.దానికికారణం కృష్ణ స్వామి నామాట లో నేటి కార్పొరేట్ హాస్పిటల్ వల్ల తన భార్య మరణించారని స్పష్టంగా ఢంకా బజాయించి చెప్పారు.బంజారాహిల్స్ కేర్ హాస్పిటల్ వారి ధనదాహానికి ఆమె బలైనారు అని ఐదులక్షలుగుంజి ఆపరేషన్ చేశారని ఆయన నిజాయితీగా నిప్పులు చెరిగారు.ఆమె భౌతిక కాయంని ఇంటిముందు ఉంచాక కన్నీటి ధారలో భావాలు పద్యాలుగా వచ్చాయి.బ్యాంకులో నామినీలేకపోతే పడే ఇబ్బందులు,తహశీల్ ఆఫీసుచుట్టూ ప్రదక్షిణాలను దుయ్యబట్టారు.ఆఖరున” కష్టంలేని మరణాన్ని, పరుల యాచించకూడని మరణాన్ని ఇవ్వమని శివుని వేడుకోటం నిజంగా ఆఖరి చరమదశలో అందరం కోరుకోవలసిందే సుమా!
24.6.1954 లోరంగారెడ్డి జిల్లాలోని తల్లారం గ్రామంలో పుట్టారు.తల్లిదండ్రులు రుక్కమ్మ, కొమరయ్యగౌడ్.తాత ఎల్లాగౌడ్ సమాజసేవకుడు,పల్లెవారికి పట్టుగొమ్మ ఆయన.

కృష్ణ స్వామి గారి మాటల్లోనే ఆయన జీవిత విశేషాలు తెలుసుకుందాం-
నాకు 1972 లో ఇంటరు రెండవ సంవత్సరం చదువుతుండగా వివాహం జరిగింది. 1973 లో ఇంటరు రెంవసంవత్సరం చదువుతుండగా తీవ్రమైన కరువు వచ్చింది.పశువులకు మేకకరువయింది.మనుషులకుధాన్యం కారు వొచ్చింది.మానసికంగా ఆందోళన ఎక్కవైంది.చదువు మానుకున్నాను.అప్పుడు నాకు చిత్రకళ పై ఆసక్తి పెరిగింది. వ్యవసాయం చేస్తు చిత్రకళ సాధన చేశాను.నాగలి దున్నుతున్నప్పుడు ఎడ్లకు కొందసేపు విశ్రాంతినిచ్చేవాము ( దానని దమ్మకు నిలబెట్టుట ) అంటారు అప్పుడు నానాగలికి కట్టిన ఎడ్లను చిత్రిస్తుండే వాడిని.ఆబొమ్మను చూడగానే అది ఏ ఎద్దు అనేది అందరు వెంటనే గుర్తుపట్టేవారు.అప్పుడు మాతమ్ముడు ఆలూరు హైస్కూలలులో చదువుకునేవాడు.తెలుగుపండిత్ కృష్ణయ్యగౌడు సారు బాగా డ్రాయింగ్ ఏస్తాడని నాకు పరిచయం చేశాడు .ఆయన నాకు వాటర్ కలర్స్ ట్యఃబులు,బ్రష్ ఇచ్చాడు.నాకు అంతవరకు వాటర్ కలర్స్ బ్రష్ లు చూడలేదు వాటితో నేను వ్యవసాయం చేస్తు సమయం దొరికినప్పుడు సాధన చేస్తుండేవాడిని.కొన్నిరోజులు ఉద్యోగానికని హైదరాబాద్ లో మా బంధువుల ఇంట్లో ఉండగా ఫైన్ ఆర్ట్స్ కాలేజ లో ఇంటర్వూ ఇచ్చాను సెలెక్ట్ అయినాను.కాని ఖర్చులకు భయపడి మానుకున్నాను.అప్పుడే ఉద్యోగవేటలో నాకు హైదరాబాద్ లో అఫ్జల్ గంజ్ లో స్టేట్ సెంట్రల్ లైబ్రరీ లో పుస్తకాలు చదివే అలవాటు అయినది. అదికూడ నాజీవితాన్ని ఆధ్యాత్మికంగా మలుపు తిప్పింది.మళ్ళీ ఊరికి పోయి వ్యవసాయం చిత్రకళ సాధన మొదలు పెట్టాను. 1976 మార్చిలో షాద్ నగర్లో నారాయణ శంభు డ్రాయింగ్ టీచర్ వద్ద డ్రాయింగు పరిక్ష నిమిత్తం పదిలహరోజులు ట్యూషన్ వెళ్ళాను. అదే సంవత్సరం లో ఆగస్టులో మా ప్రక్క ఊరి ఒక పెద్దభనిషి తన మిత్రునికి ఉత్తరం వ్రాసి నన్ను IZRA లో పెయింటర్ గా చేర్పించాడు.ఇక అప్పటి నుండి 2006వ సంవత్సరం వరకు పెయింటర్ గా పనిచేశాను.డిజిటల్ ప్రింటింగ్ వచ్చిన కారణంగా మా పెయింటర్ల ఉపాది ఊడిపోయి రోడ్లపాలైనాము .అప్పుడు మళ్ళీ వ్యవసాయంలో కే వెళ్ళిపోయాను.2024 మే 8 వె తేదిన నాభార్య మరణంతో ఊరునుండి హైదరాబాదు మాకొడుకులవద్దకు వచ్చాను..

1 కవిత్వం నాకు రావడానికి కారణం వాజిపేయి ప్రభుత్వం ఒక్క ఓటుతో 13 రోజుల్లో పడిపోవడం ఒక కారణం .
2 యన్ టి రామారావు గారిపై వైస్రాయి హోటల్ ఆవరణలో చెప్పులు విసరడం ఆయనను పదవీచ్యుతుని చేయడం బాధ కలిగించింది .
3 నేను మాకు తెలిసిన వారికి బ్యానర్లు వ్రాసిఇచ్చి డబ్బులడిగితే తిట్టడం మూడవ కారణం అప్పుడు నాలో బాధ ఏక్కవై వారిపై ఆశువుగా ఆటవెలదులలో పద్యాలలో నాభావాన్ని వ్యక్తపరుచు కున్నాను.కాని అనుకోకుండా ఎనభై శాతం ఛందస్సు కలిసిందని నాకు తెలిసిన టీచర్ కు చూపిస్తే చెప్పాడు.అప్పటికి నాకు ఛందస్సు రాదు.ఆయన ఛందస్సు పుస్తకం తెచ్చుకోమని సూచించారు.అది తీసుకొని ఒక్కొక్క ఛందస్సు నేర్చుకొని వ్రాయడం ప్రారంబించాను.అది 2001 వె సంవ్తసరం.అప్పుడు నేను శాకాహారం పై పద్యాలు వ్రాయడం ప్రారంబించి తొలిపుస్తకం విడుదల చేశాను. దానికి మంచి స్పందన రావడంలో ఇక వరుసగా వ్రాయడం మానలేదు.

మీరు నాచిత్రలనుఇచూడాలంటే ఫేస్ బుక్ లో ,లేదా నా వాట్సప్ స్టేటస్ లో, లేదా నా పర్సనల్ గ్రూపు ఉంది దుబ్బాకుల కళాసాహితి అందులో నాచిత్రాలు.మా పెద్దకుమారుడు వేసిన చిత్రాలు,నా సాహిత్యం,చూడవచ్చు అందులో చూసినా చూడకున్నా 24 గంటలలో ఆటోమేటిక్ గా డిలీట్ అయిపోతాయి.అందులో వేరేవారు పోస్టులు పెట్టరు.మీరు దేనినైన ఎన్నుకోవచ్చు.

పెద్దకుమారుడు చిత్రకారుడు జే యన్ టి యు లో డిప్లొమా చేశాడు.కాని దానిక సంబంధం లేని రాజేంద్రనగర్ మున్సిపల్ లో పనిచేస్తున్నాడు.చిన్నకుమారుడు ఆబిడ్స్ చెర్మాస్ లో చేస్తున్నాడు . ఇద్దరి కుమార్తెల వివాహాలు అయిపోయాయి.ఇద్దరు కుమారుల వివాహాలు అయిపోయాయి.అందరికి పిల్లలు అయినారు.

ఇక కృష్ణ స్వామిగారికి టైలరింగ్,మట్టి సిమెంట్ విగ్రహాల తయారీ,లాంగ్ సర్వే లో ప్రవేశం ఉంది.ఇక సమాజసేవకునిగా గ్రామంలో శివాలయనిర్మాణం, 1983,1984,1985లో శివరాత్రి మరునాడు కట్నంలేని పెళ్లిళ్లు చేశారు.
ఇక ఈయనకొచ్చిన పురస్కారాలు కోకొల్లలు.కృష్ణ సందేశం ని రాజారామ్మోహన్ రాయ్ లైబ్రరీ ఫౌండేషన్ వారుఎన్నుకొనితెలుగురాష్ట్రాల గ్రంథాలయాలకు పంపిణీ చేశారు.2012లో ప్రపంచ తెలుగుమహాసభల్లో ఉత్తమ కవిగా సన్మానం, స్వర్గీయ వెంకట్రావు పంతులుగారి ధార్మిక సాహితీ పురస్కారం ,హంపీపీఠాధిపతులు విద్యారణ్యభారతీస్వామివారు పీఠంతరుఫున భక్తిమందారాలు అచ్చేయించి ఆవిష్కరించారు.చిన్న జీయర్ స్వామి తిరుప్పావై విద్యాసంపుటికి మంగళాశాసనాలు వ్రాశారు.2014లోతెలంగాణ ఆవిర్భావ సందర్భంగా రంగారెడ్డి జిల్లా కలెక్టర్ సన్మానించారు.చేవెళ్ల మండల ఎం.ఎల్.ఎ. లాలె యాదయ్య గారు 10,116 నగదుతో సత్కరించారు.2016లోరవీంద్రభారతిలో రాష్ట్ర స్థాయి పద్యకవుల సమ్మేళనంలో పాల్గొన్నారు.పటేల్ శాంతమ్మ సాహిత్య పురస్కారం,డా.కపిలవాయి లింగమూర్తి సాహిత్య కళాపీఠంవారి సన్మానం…ఇలా ఎన్నో,ఎన్నెన్నో!

ముద్రిత రచనలు _ శాకాహార శతకం కృష్ణ గీత, కృష్ణ సందేశం,శ్రీశివానందలహరి సౌందర్య లహరి తిరుప్పావై మొదలైనవి.

ఇటు సాహిత్యం కవితారచన అటు చిత్ర లేఖనంలో అందెవేసిన చెయ్యి ఓ అపురూప మణిదీపం

భారతీయ ఆర్ష సంస్కృతి ,భారత చరిత్ర ను పరిశోధించి దేశం ధర్మంకోసం నేటికీ రచనలుచేస్తున్న పుంభావసరస్వతి శివప్రసాద్ గారు.ఆపరేషన్ సిందూర్ కి సంబంధించిన సిందూరం ప్రచురించి చైతన్యంతెచ్చారు.23.12.1940లో తాడికొండలో జననం,ఎం.ఎ.పి.హెచ్.డి చేసిప్రొఫెసర్ గాతెలుగుశాఖలో 2000లో రిటైరైనా జోష్ గా మాట్లాడుతూ శ్రోతలలో దేశ భక్తి రగిలించే దిట్ట ఆయన! డాక్టర్ ఉమాదేవి భార్య.ముగ్గురు సంతానం.చారిత్రక నవలాసమ్రాట్ నవలావిరించి శివ కవీంద్ర,అభినవ పాల్కురికి,అభినవధూర్జటి ,వేదవిజ్ఞానఖని మొదలైన బిరుదులతో పాటు స్వర్ణ గండపెండేరం,స్వర్ణ కంకణాలు,దేశ విదేశాల్లో సత్కారాలు రేడియో టి.వి.ప్రసంగాలతో శ్రోతలని ఉర్రూతలూగించిన గంగాఝరి ఆయన!1100సార్లు భువనవిజయం ప్రదర్శించారు.కృష్ణాపత్రికలో సంపాదక వర్గంలో సేవలందించారు.ఉత్థాన(కన్నడ)వైదిక భాస్కర్,హిందీమిలాప్(హిందీ)సియాసత్( ఉర్దూ) జాగృతి ఆంధ్రభూమి,ఆంధ్ర ప్రభ,ఆంధ్ర జ్యోతి ఈనాడు,తానామాసపత్రిక, అమెరికా తెలుగుజ్యోతిలో టిటిడి సప్తగిరిలో పుంఖానుపుంఖాలుగా వేలాది వ్యాసాలు కవితలుప్రచురింపబడినాయి.
భారతీయ సాహిత్య పరిషత్ సంస్థాపక సభ్యుడు,ఆచార్య శిప్రమునిపీఠం సంస్థాపక అధ్యక్షుడు,ఉమాదేవిమెమోరియల్ చారిటబుల్ ట్రస్ట్ అధ్యక్షుడుగా ఆయన సేవలు నిరుపమానం. ఈయన గ్రీక్ భాషపై విశేష పరిశోధన చేశారు.అమెరిక జర్మనీ,బ్రిటన్,సింగపూర్,దుబాయ్ మొదలైన దేశాల్లో పర్యటించి 25వేలపైగా ఉపన్యాసాలిచ్చారు.

తమ పూర్వీకుల గూర్చి ఆయన ఇలాచెప్పారు,” మాపూర్వీకులుకాశ్మీర్ నుంచి వచ్చి గణపతిదేవుడు,రుద్రమదేవికాలంలో ఓరుగల్లులో రాజగురువులుగా స్థిరపడ్డారు.మాతామహస్థానం ఒంగోలు,తాడికొండ పితామహస్థానం,వరంగల్ ముదిగొండ వారి గురుపీఠం.మానాన్నగారుమల్లికార్జునరావు బి.ఎస్సీ.చదివి భ్రమరి అనే పత్రిక ఎడిటర్ గా వక్తగా పేరుగాంచారు .” శివ ప్రసాద్ గారిచదువు ఇసుకను ఓనమాలు రాయడంతో ప్రారంభమైంది.5వక్లాసుతర్వాత పెన్సిల్.నాటి మెట్రిక్ నేటి ఎం.ఎ.తో సమానం.ఆరోజుల్లో ఎం.ఎ.లెక్చెరర్ జీతం 16రూపాయలు.100నోటు చూసి ఎరగరు. బడిఫీజు అర్ధరూపాయి.ఈయన బడిపై యూనియన్ జాక్ జెండా ఎగిరేది.ఆనాడు కులమతవర్ణ వర్గ వివక్షత లేకుండ పిన్నీ బాబాయి వదినె అని పిలిచేవారు. ఆనాటి మన భారతీయులు,”మంగళమనరే” అని బ్రిటిష్ పాలకులకు జైకొడుతుంటే హిట్లర్ సుభాష్ చంద్ర బోస్ తో” మీ భారతీయులకు బానిసత్వం ఇష్టం “అని అన్నాడుట. ఇలాంటి విషయాలు తనగురువులు చెప్పి దేశ భక్తిని నూరిపోశారంటారు శ్రీముదిగొండవారు.ఆరోజుల్లో ఈయన ప్రభావితంచేసిన పాటల్లో గరిమెళ్ల సత్యనారాయణ గారి”మాకొద్దీ తెల్లదొరతనం” కాశీనాధుని, ముట్నూరి, ఉన్నవ,దుగ్గిరాల మొదలైన మహామహుల్ని చూశారు శివ ప్రసాద్ గారు.బాల్యంలో సినిమాలు తెగచూసేవారు. ఆరోజుల్లో 100గ్రామాలకి కల్పి ఒకటే హైస్కూల్ తాడికొండ లో ఉండేది.శరత్ సాహిత్యం,ఆంగ్లానువాదాలు,చదివి ఇంటర్ లో రచనలు చేయటం ఆరంభించారు.తనను బాగా ప్రభావితం చేసిన వారు విశ్వనాథ సత్యనారాయణ గారు,నోరినరసింహశాస్త్రిగారు అనిచెప్పారు.ఎన్నికల టైంలో పాటలు పద్యాలు రాయటం ప్రారంభించిన ఆయన వాల్తేర్ యూనివర్శిటీ ఎం.ఎ.లో కాంపిటేషన్ లో ఫస్ట్ ప్రైజ్ పొందటం సాహిత్య వేత్తగా ఎదగటానికి బీజంవేసింది అంటారు.ఈయన దివాకర్లవెంకటావధానిగారి ప్రియశిష్యులు.

ఇక తనపై ఆధ్యాత్మిక ప్రభావం తనతాతగారైన కొంపల్లి జ్వాలయారాధ్యులవారివల్లనే అని చెప్పారు.నిరంతర శివ పూజలు చేసేవారాయన.బాబాయిరామలింగశాస్త్రి గారు ఆధ్యాత్మిక భావాలు గుప్పించారు.భారతీయ ధర్మ ప్రచారంచేయాలని దివాకర్లవారు చెప్పేవారు.ఇక నేటి సాహిత్యం గూర్చి ఆయన అభిప్రాయాలు ఇవి” మనకి బుక్ కల్చర్ తగ్గి లుక్ కల్చర్ పెరిగింది.మనదేశచరిత్ర పూర్తిగా వక్రీకరించబడింది. విదేశీయుల్ని పొగిడే చరిత్రలు పాఠాలుగా వచ్చాయి.కాలడీ ఆదిశంకరాచార్యులవారు నేషనల్ హీరో!మతప్రవక్త కాదు.దేశమంతా ఒక్కటే హైందవీయసంస్కృతి కి మూలస్థంభం ఆయన! వేదాల్ని ఎగతాళి చేయవద్దు.గౌరవించండి.చరిత్రను వక్రీకరించవద్దు.పరాజయం నుంచి పాఠాలు నేర్చుకోవాలి.సమాజానికి సరైన చరిత్ర చెప్పాలని చారిత్రక నవలలు శోధించే రాశాను. రాయటం చదవటం కూడా కష్టం.కానీమన భారత దేశ చరిత్ర పవిత్రత ఆధ్యాత్మికత అందరికీ తెలియాలి.మానాన్న 1940లోనే ఎర్రజెండా పట్టుకున్న వామపక్షంవాడు. నేను ఆధ్యాత్మిక చారిత్రక ప్రాధాన్యత ను తెలియజెప్పాలి అనే ఉద్దేశంతోనే రాశాను,రాస్తున్నాను.” నిజంగా మన ఆర్షధర్మం సంస్కృతి అసలు సిసలు చరిత్ర తెలియాలంటే శ్రీముదిగొండ శివ ప్రసాద్ గారి పుస్తకాలు ప్రతి బడిలో కాలేజీలో ఉండితీరాలి

( ఆయనను గూర్చిన సమాచారం అందించిన వారు కుమార్తె వేదవతి గారికి కృతజ్ఞతలతో)

సినిమాలు టి.వి.ఛానల్స్ లేని కాలంలో ప్రజలహృదయాల్ని దోచుకున్న ఏకైక సాధనం రేడియో అదే ఆకాశవాణి.ఆరోజుల్లో అందులో పనిచేసిన హేమాహేమీలు కాలగర్భంలో కల్సిపోయినా వారి వాక్చాతుర్యం గళమాధుర్యం కొందరికి మాత్రమే గుర్తు.నేటి యువత కి అస్సలు తెలీదు.ఆనాటివారికి జీతభత్యాలు అంతగాలేవు. పని ఎక్కువ. కానీ ఆనాటి కళాకారులవల్లనే ఆకాశవాణి బ్రతికి బట్టకట్టింది. అలాంటి ఆల్ రౌండర్ సంగీత సాహిత్య వేత్త,నవరసాలు గళంలో పలికించిన అమరగాయకుడు, నటుడు,హాస్యంతో ఆకట్టుకున్న ప్రయాగవారిని గూర్చి విధంగా విహంగావలోకనం చేస్తాను.కొండను అద్దంలో చూపే ప్రయత్నం నాది.

20నవంబర్ 1909లో విశాఖపట్నం సమీపంలోని పెదగాడిలో పుట్టారు.6_7ఏళ్ల పిల్లాడిగా గొంతెత్తి పాడి అందర్నీ ముగ్ధుల్ని చేసిన ప్రయాగవారు 11సెప్టెంబర్ 1983లో హృద్రోగంతో పరమపదించారు.ఐదో ఏటనుంచి ఆటపాటలతో మొదలైన ఆయన జీవితం74 వ ఏటకూడా కష్టాల్ని పక్కకు నెట్టి స్వాతంత్య్రోద్యమం పాటలతో పెరిగి ఆంధ్ర బాలానందసంఘంలో మొద్దబ్బాయి గా ఎదిగారు.తన కంచుకంఠంతో బుర్రకథ హరికథ పిట్టకథ బావగారి కబుర్లతో ఆకాశవాణిలో వెలిగారు.మైకులేకున్నా సంగీతం నేర్వకున్నా ధన్యాసి, తోడి వంటి రాగాల్లో తనదైన ముద్ర వేశారు.పల్లెపదాలు జానపదాలు ఆయన గొంతులో ఊపిరిపోసుకున్నాయి.1969లో ఆకాశవాణిలో రిటైరైనాక పెన్షన్ లేని కాలం కాబట్టి సంపాదన కోసం మద్రాసు వెళ్లారు.సినీరంగంలో రాణించారు.1971_76దాకా ఫీల్డ్ పబ్లిసిటీ ప్రోగ్రాంలలో హరికథ బుర్రకథలద్వారా జనాల్లో చైతన్యం కల్గించారు.తిరుమల తిరుపతి కళాపీఠం నెలకొల్పినపుడు జానపదకళారూపాల ప్రయోక్త గా చెక్క భజనలు, సంప్రదాయ భక్తిగీతాలు నేర్పారు.1977లో మద్రాస్ ఆకాశవాణి ఈయనని సన్మానించింది పుంభావసరస్వతి అని కొనియాడింది.1975లో ప్రపంచ తెలుగుమహాసభ గౌరవించింది.చింతా దీక్షితులు గారు ప్రశంసిస్తూ లేఖరాశారు”నాయనా! నీనయగరాజలపాతం వాగ్ధాటికి జోహార్లు”.
విజయవాడలో ఇళ్లు కాలిబూడిదైతే ప్రభుత్వం డబ్బుసాయం చేసింది.కానీపంపిణీచేసేవారు అక్రమంగా డబ్బునొక్కేస్తుంటే వినోదాలవీరయ్యగా ఆగుట్టంతా బైట పెట్టారు ప్రయాగవారు.కలెక్టర్ ఎంక్వయిరీ చేసి యాక్షన్ తీసుకోవటం జరిగింది.
శ్రీప్రయాగవారు1939_56వరకు మద్రాస్ ఆకాశవాణిలో పనిచేశారు.1956లో విజయవాడ గ్రామస్థుల కార్యక్రమ ప్రయోక్త గా ఆయన చేసిన ప్రోగ్రాంలు జనాల గుండెల్ని తట్టిలేపాయి.
ఆయన సినిమారంగంలో కూడా రాణించారు.చిత్తూరు నాగయ్య సినిమా త్యాగయ్య లో ప్రథమశిష్యుడు గణపతివేషం వేశారు.1970_74మధ్య అందాల రాముడు,చీకటి చీకటివెలుగులు, డబ్బుకులోకం దాసోహం ,ఒకే కుటుంబం,కొత్త కాపురం,కొత్త దేవదాసు చిత్రాల్లో నటించారు.మద్రాస్ ఆకాశవాణిలో పనిచేస్తున్న రోజుల్లో ఆనాటి సినిమాలకు అనుగుణమైన జానపదగేయాలు ,సినిమా బ్యాక్ గ్రౌండ్ గా బుర్ర కథలు రాసి పాడారు.ముగ్గురు మరాఠీలు బాలరాజు,బాలనాగమ్మ, శ్రీలక్ష్మమ్మ, మనోహర మొదలైన సినిమాలకు పాటలు రాసి పాడి నటించిన ఆల్ రౌండర్ ప్రయాగవారు.70_80బుర్రకథలు రాశారు.హెచ్.ఎం.వి.గ్రాంఫోన్ కంపెనీవారు 36డిస్కులు రిలీజ్ చేశారు.శ్రీ మారేపల్లి రామచంద్ర శాస్త్రిగారి స్ఫూర్తి ప్రోత్సాహంతో ఆయన సంగీత సాహిత్యాలలోకి అడుగుపెట్టారు. యక్షగానాల్లో సూత్ర ధారిగా ఆయన వాచికం నభూతో నభవిష్యతి. ఆయన పాడిన పాటలు” మేలుకొనుడీ భరతపుత్రుడా,మాకొద్దీ తెల్లదొర తనం,కల్లు మానండోయ్” మొదలైన పాటలు ఇంటింట పాడుకునేలాచేశారు.అంధభిక్షువుగా తెల్లగుడ్డు మాత్రమే కనిపించేలా ఆయన చేసిన నటన నభూతో నభవిష్యతి. 1939లో రేడియోలో ఆయన కి లభించింది కేవలం 5రూపాయలు మాత్రమే!బావగారి కబుర్లు రేడియోలో వస్తుంటే ఆనాడు ప్రతిపార్కులో వినపడి జనం చెవియొగ్గి వినేవారు. ఎస్.వరలక్ష్మి టంగుటూరి సూర్య కుమారి మొదలైన వారికి పాటలు నేర్పిన ఘనాపాటి!
1977లోమద్రాస్ ఆకాశవాణి గోల్డెన్ జూబ్లీ సందర్భంగా దేవులపల్లి కృష్ణ శాస్త్రిగారిని,ప్రయాగ నరసింహశాస్త్రి గారిని,ఆనాటి స్టేషన్ డైరెక్టర్ని సన్మానించటం ఓవిశేషం ప్రత్యేకత గూడా!
శ్రీప్రయాగ నర్సింహ్మ శాస్త్రిగారి తల్లి దండ్రులు శ్రీమతి సత్యనారాయణమ్మ శ్రీ వెంకట రమణయ్య గార్లు .కలెక్టర్ ఆఫీసులో తండ్రి పనిచేశారు.దురదృష్టవశాత్తు 35వ ఏటనే రమణయ్య గారు చనిపోయేటప్పటికి ప్రయాగ వారికి 14 ఏళ్లు.ఏకైక కుమారునిగా ఆయన తల్లిశిక్షణలో పెరిగి బి.ఎ.పాసైనారు.రేడియో కళాకారునిగా ఆయన జీవితం ధన్యం !!

ఆకాశవాణిలో పత్రికల్లో గళం, కలంతో ప్రసిద్ధిగాంచినవారు డా. నాగసూరి వేణుగోపాల్ గారు. అరటిపండు ఒలిచి చేతిలో పెట్టినట్లు సైన్స్ విషయాలు ఆయన చెప్తుంటే యువతకి జోష్ వస్తుంది. వివిధ పేపర్లలో పుంఖానుపుంఖాలుగా ఆయన రాసిన వ్యాసాలు మనల్ని ఆలోచింపజేస్తాయి. సవ్యసాచిలా ఆకాశవాణిలో నిబద్ధతతో పని చేసి, రిటైరైనా కూడా ఉత్సాహపూరిత వ్యాసాలతో, ప్రసంగాలతోఎంతో మందికి స్ఫూర్తిదాతగా నిలుస్తున్నారు ఆయన. పాలు నీరులా కలిసిన దంపతులు హంసవర్ధిని వేణుగోపాల్ గార్లు ఒక్క నిముషం సమయం వృధా చేయకుండా కొత్త ప్రదేశాలు చూడటం, సభలకు హాజరుకావటం, సోషల్ వర్క్ తో కాలం గడపటం ముదావహం.

ఇక 2020లో వెలువడిన “వేణునాదం” ప్రతి ఒక్కరూ చదివితీరాల్సిన పుస్తకం. తన బాల్యం మొదలు అంచెలంచెలుగా ఎదిగిన విధానాన్ని ఆసక్తికరంగా వివరించారు. పాఠకుల్ని ఒక్క ఊపులో చదివించిన ఆ పుస్తకంతో మనం ఎన్నో విషయాలు తెల్సుకోవచ్చు. ఆయన జీవితం వడ్డించిన విస్తరికాదు. కార్యదీక్ష పట్టుదల ఏకాగ్రతతో ఆయన సాధించిన విజయాలు యువతకు మార్గదర్శకాలు.

1961లో రాయలసీమ లోని కొనతట్టుపల్లి అనే 40, 50ఇళ్లున్న పల్లెలో వ్యవసాయ కుటుంబంలో పుట్టారు. అమ్మ నాన్నలు శ్రీమతి గౌరమ్మ, శ్రీ సంజీవయ్యగార్లు.10మంది సంతానంలో 4 ఆడ, 6గురు మగపిల్లల్ని పెంచి పోషించిన వారిని గూర్చిఇలా రాశారు:

“నేను 8వవాడిని. అమ్మ చెప్పిన సుద్దుబుద్ధులు నాకు వెలుగు దివ్వెలు. ఇతరులు ఇచ్చింది తీసుకోరాదు, అలవోకగా చెప్పిన అమ్మ మాట శిలాశాసనం…. “
” మా నాన్న తన 10వ ఏట తన అన్నతో కల్సి కట్టుబట్టలతో వచ్చారు. కొప్పు ఉండేది నాన్నకి. నా 5వ ఏట దాన్ని తీసేశారు. ఆయన చనిపోయాక 2010నుంచి తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం పాపులర్ సైన్స్ లో మా అమ్మ, నాన్నల పేర ప్రతి ఏటా కీర్తి పురస్కారం ఇస్తున్నాం”. నాగసూరి పుట్టపర్తిలో డిగ్రీ; ఎస్.వి. యూనివర్సిటిలో ఎం.ఎస్సీ. ఎం.ఫిల్ చేశారు. ఎం.ఎస్సీ ఫస్టియర్ లో ఫిజిక్స్ క్లాస్ బోర్ కొడ్తే కొండల్ని చూసేవాడినని కుండబద్దలు కొట్టినట్లు చెప్పటంలోనే ఆయన లోని నిష్కపటత్వం అవగతమౌతుంది. ఇలా మనసులోని మాటను, బాధలను మనం ఇతరులతో పంచుకోవటం వల్ల టెన్షన్ తగ్గుతుంది. ఇది నేటి యువత తెలుసుకోవాలి. విద్యార్ధిగా తన అనుభవాలు అధ్యాపకులప్రోత్సాహాన్ని ఇలా వివరించారు: “1971లో నేను 5వక్లాసు చదివేప్పుడు గోవిందరెడ్డి సార్ సోషల్ స్టడీస్ చెప్పేవారు. రోజూ రాజకీయాలు, దేశ ప్రపంచ విషయాలు చెప్పేవారు. అలా పుస్తకం చదివే అలవాటుకి బీజం పడి నేటికీ కొనసాగుతోంది.” ఇలా నేడు ప్రతి బడిలో టీచర్ల ప్రేరణ ఉండాలి.కానీ నేడది కరువైంది కదూ? 1975-76లో అన్నయ్య అంగడికొట్టులో పనిచేస్తూ చదువుకున్నారు. 1948-49 లో ప్రచురితమైన అట్టలూడిన ‘స్వర్ణ భారతి’ పుస్తకం ఆయన లో దాగిన రచయితను బైటకి లాగిందనే చెప్పొచ్చు. 1977-78లో తేటగీతిలో 17 పద్యాలు రాశారు. అదే సం. ‘ఆంధ్రపత్రిక’లో చిన్న కవిత ప్రచురింపబడటం ఓ మలుపు. ఇక 10 వ క్లాస్ లో బాగా ప్రభావితం చేసిన వారు శ్రీ కల్లూరు జానకి రామారావు గారు.

నెలకు 20 పైసలు పిల్లల దగ్గర వసూలు చేసి సోషల్ స్టడీస్ క్లబ్ నడిపి రకరకాల తెలుగు వారపత్రికలు, రీడర్స్ డైజెస్ట్, విజ్డమ్ మొదలైన పుస్తకాలు తెప్పించి పిల్లల చేత చదివించేవారు. ఇంటికి తీసుకెళ్లి చదువుకునే వారు. అలా వేణుగోపాల్ గారిలో సాహిత్య పిపాస రచనాసక్తి పొటమరించి రచయిత కావడానికి పునాది వేసింది.

2001-2010లో జర్నలిజంలో ఎం.ఏ., పి.హెచ్.డి చేయటంతో ఇక ఆయన కలం విజృంభించింది. అంతులేని అగాధ సముద్రం వంటి సాహిత్యంలో ఆయన కలం కదం తొక్కింది. ఆంధ్ర ప్రభ, ఆంధ్ర పత్రిక పఠనంతో పాటు నార్ల, విద్వాన్ విశ్వం, శ్రీపాద గార్లపై పుస్తకాలు రాశారు డా. నాగసూరి.

1968లో ఇంట్లో రేడియో మోగటంతో పొందిన ఆనందం అమూల్యం. ఇక ఆకాశవాణిలో ఉద్యోగం అదీ గోవాలో రావటం ఇంకో మైలురాయి. రొట్టె విరిగి నేతిలో పడింది అన్నట్లు ఆకాశవాణి ఉద్యోగంతో ఆయన కలలు సాకారమై రచయితగా, ప్రోగ్రామ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ గా ఎందరో సాహితీమూర్తుల్ని కలుసుకొన్న భాగ్యం అబ్బింది. కలానికి బలం,గళానికి గుర్తింపు, శ్రోతల, పఠితల అభిమానంతో పాటు అవార్డులు, రివార్డులతో దేశమంతటికీ పరిచయమైనారు. గోవా, అనంతపురం, విజయవాడ, విశాఖపట్టణం, మద్రాసు, కడప తిరుపతి, హైద్రాబాద్ ఆకాశవాణి కేంద్రాలలో ఆయన వాణి బాణి, ఎందరో మహానుభావులతో పరిచయాలు మైలురాళ్లు. రోజుకి 8గంటలపైగా రేడియో ఉద్యోగం, 3 గంటలు రచనలతో కొన్నివేల వ్యాసాలు, 80పైగా పుస్తకాలు వేణుగారి అకుంఠిత దీక్ష ,పట్టుదల కి నిదర్శనం. “గౌరమ్మ నుంచి హంసమ్మ” దాకా సాగుతున్న ఆయన జీవిత ఆశయం ఏమంటే తెలుగు భాష పరివ్యాప్తికి సైన్స్ సామాన్యులకు చేరాలనేది. 1997 నుంచి 2010 దాకా ఆంధ్రభూమి దినపత్రికలో తెలుగులో రాసిన మీడియా టి.వి. ధారావాహికా వ్యాసాలు యూనివర్శిటీ విద్యార్థుల పరిశోధనలకు ఉపయోగపడ్డాయి.

ఈయనకు వచ్చిన ముఖ్య పురస్కారాలు :
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వ తెలుగుభాషా పురస్కారం,
తాపీధర్మారావు,
నార్ల వెంకటేశ్వరరావు పురస్కారాలు,
అధికార భాషాసంఘం అవార్డ్,

పాపులర్ సైన్స్ వ్యాసప్రచురణకు
డా.పరుచూరి రాజారాం గౌరవం,
జమ్మి శకుంతల అవార్డు మొదలైనవి.

ఇక పదవీవిరమణ చేసిన తర్వాత
మల్లవరపు జాన్ సాహితీ పురస్కారం,
జానమద్ది సాహితీ సేవా పురస్కారం,
పుట్టంరాజు బుల్లెయ్య రామలక్ష్మమ్మల సాహితీ పురస్కారం,
కొంపల్లి బాలకృష్ణ స్మారక సాహితీ ప్రతిభా పురస్కారం వచ్చాయి.
2025 నవంబర్ లో
ఆంధ్రప్రదేశ్ రచయితల సంఘం నుంచి జ్ఞానజ్యోతి పురస్కారం రాగా,
డిసెంబర్ మూడోవారంలో రామానుజన్ స్మారక గణిత అవార్డు ప్రదానమయ్యింది.

‘ముద్ర’ పేరుతో ఆంధ్రప్రభ ఆదివారం సంచికలో 2012-’13 కాలంలో తన బాల్యదశ విశేషాలతో జీవిత యాత్రను, స్వానుభవాలను ‘వేణునాదం’లా ఎదురుగా నిలబడి చెప్తున్నట్లు ఆయన కలం చేసిన విన్యాసం రచయిత ప్రతిభకు మచ్చుతునక. ఆయనకు భుజంతట్టినవారు శ్రీ కాళీపట్నం రామారావుగారు. అంతే విభిన్న విషయాలపై ఆయన కలం విన్యాసం పాఠకుల్ని అలరిస్తుంది. ఇప్పటిదాకా 80కి పైగా గ్రంథాలు వెలువరించారు. ఇంకా శతాధికం దాటాలని ఆశిస్తున్నాను.

పర్యావరణ కార్యక్రమాల రూపకల్పనలో ఆకాశవాణి తరుఫున ఆసియా పసిఫిక్ బ్రాడ్ కాస్టింగ్ సంస్థ మనిలా (ఫిలిప్పైన్స్)లో నిర్వహించిన సదస్సు- 2010లో పాల్గొనడం మరువలేని అనుభవం. వృత్తిలో సంతృప్తిపొందిన భాగ్యశాలి వేణుగారు. విజ్ఞాన శాస్త్రం ప్లస్ మానవతావాదం ఆయన మతం. ఈయన రాసిన వ్యాసాలను బడి పాఠ్యపుస్తకాలలో చేర్చితే సైన్స్ పై అవగాహన విద్యార్థులకు కలుగుతుంది. సరళమైన భాష, హాయైన శైలిలో సూటిగా, స్పష్టంగా రాసే, చదివించే నేర్పున్న రచయిత డా. వేణుగోపాల్ గారి కలం నిండు నూరేండ్లు సాహిత్య సేవ చేయాలని కోరుకుందాం.

విశ్వమంతా త్రిమూర్తి స్వరూపం.అలాగే శ్రీ సుధామ గారి సృష్టి సప్తపదులకి శ్రీవిహారిగారు హితవరిగా మంచిముత్యాలని ఏరితే,శ్రీశాంతమూర్తిగారు 5అక్టోబర్ 2023లో సప్తపదుల వాట్సప్ గ్రూప్ నెలకొల్పి చేయూత నిచ్చారు.

బడి పిల్లలు కూడా చురుగ్గా పాల్గొని అచ్చులో చూసుకుని ఆనందించటం గొప్ప విషయం.
సప్తపదీయులకు ప్రోత్సాహమిస్తూ 100రూపాయల చొప్పున బహూకరించటం,ప్రోత్సహించటం సృజనకర్తకి ఆత్మ తృప్తి ,కవులకు గొప్ప అనుభూతి.3 వ సప్తపదుల పంచశతిమేలిమి ఆకర్షణీయమైన ముఖచిత్రంతో ఆకట్టుకుంది.20అక్టోబర్ 2025న అన్నమాట ప్రకారం ప్రచురణ ,కవులకి సకాలంలో అందడం వారు ఫోటోతో సహా తమ ఆనందాన్ని గ్రూప్ లో పంచుకోటం ఓకొత్త అనుభవం.ఇక సప్తపదుల ఉద్దేశం జీవిత సత్యాల ఆవిష్కరణ, సామాజిక బ్రతుకు ఘటనల వ్యాఖ్యానం.నేటికీ 700పైగా సభ్యులు తమ నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించడం ముదావహం.సచిత్రంగా ఎన్నికైన సప్తపదులు రావటం ప్రత్యేక ఆకర్షణ. విద్యార్థులను ప్రోత్సాహించిన అధ్యాపకులని అభినందించితీరాలి.

సప్తపది నిర్మాణం:-
సప్తపది నిర్మాణ పద్ధతిని శ్రీసుధామ గారు వివరించటంతో ఆసక్తి కుతూహలం పెరిగింది అందరికీ.అనుభూతి సామాజిక అంశం తో మూడులైన్లతో కవిత రాయాలి.అంత్యప్రాసతో కూడిన పదాలు మొదటి రెండో లైన్లలో ఉండాలి.మూడోలైన్ లో ఆరెండుపదాలు సమన్వయంచేస్తూ ఐదవ చివరిపదం అంత్యప్రాసతోనే ముగించాలి. ఒకసారి వాడిన పదం మళ్లీ వాడరాదు.అన్యభాషాపదాలు వాడరాదు.అసమాపక క్రియాపదాలు వద్దు.
ఉదాహరణకు కాటేగారుపాండురంగవిఠల్ గారు రాసిన సప్తపది
ఊగడం
తూగడం
జీవితమంటే ఊయలలా సాగటం
తుదకు ఆగడం” జీవితసత్యం చెప్పారు.మూడో తరగతి సాయి అకిరా ఇలా అంది” ఇచ్చుకో పుచ్చుకో
ఒకరికొకరని సాయంచేస్తూ మంచి పేరు తెచ్చుకో” అంది.అలాగే ఏడవక్లాస్ టి.ధరణి భావం లో సమాజం ని చూపింది.
స్థలాలు పొలాలు
పెళ్లికి తప్పక చూస్తున్నారు వధూవరుల జాతక ఫలాలు”
తెలుగుకి వెలుగుబాట పర్చిన సప్తపదులు వాట్సప్ గ్రూపులలో మేలిమిగా నిలిచింది.అందరూ పాల్గొనేలా కొత్త పదాలు నేర్చుకునేలా ఆసక్తికరమైన అంశాలతో గంగాప్రవాహంలా సాగిపోతూ కొత్త ఒరవడిని సృష్టించింది.ఇది తెలుగుసాహిత్యంలో మైలురాయి.కవులు తమకవితవరకే చూస్తారు.కానీ శ్రీసుధామగారు శ్రీవిహారిగారు సామాన్య జనాలకి పదాలపై కూర్పు పై ఆసక్తి కలిగించి రాయించారు.సప్తపది వాట్సప్ గ్రూప్ అడ్మిన్ గా శ్రీశాంతమూర్తిగారు నిర్వహించారు.ఈత్రివేణీసంగమంఇలా సాగిపోతూనే సాహితీసేవలో తరించాలని,తెలుగుసాహిత్యంలో శాశ్వతంగా నిలుస్తుంది అని అందరి నమ్మకం అభిప్రాయం.

ముందడుగు:-
సప్తపదీయులకు ప్రోత్సాహమిస్తూ 100రూపాయల చొప్పున బహూకరించటం,ప్రోత్సహించటం సృజనకర్తకి ఆత్మ తృప్తి ,కవులకు గొప్ప అనుభూతి.3 వ సప్తపదుల పంచశతిమేలిమి ఆకర్షణీయమైన ముఖచిత్రంతో ఆకట్టుకుంది.20అక్టోబర్ 2025న అన్నమాట ప్రకారం ప్రచురణ ,కవులకి సకాలంలో అందడం వారు ఫోటోతో సహా తమ ఆనందాన్ని గ్రూప్ లో పంచుకోటం ఓకొత్త అనుభవం.ఇక సప్తపదుల ఉద్దేశం జీవిత సత్యాల ఆవిష్కరణ, సామాజిక బ్రతుకు ఘటనల వ్యాఖ్యానం.నేటికీ 700పైగా సభ్యులు తమ నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించడం ముదావహం.సచిత్రంగా ఎన్నికైన సప్తపదులు రావటం ప్రత్యేక ఆకర్షణ. విద్యార్థులను ప్రోత్సాహించిన అధ్యాపకులని అభినందించితీరాలి.

పుస్తకాలుగా :-
సప్తపది పేరులోనే పెన్నిధి విశిష్టత కలది.ఏడడుగులబంధం రెండు జీవితాలను కల్పితే వాట్సప్ సప్తపది విశ్వవ్యాప్తమై నలుమూలల ఉన్న తెలుగువారిని కొత్త గా కలంపట్టినవారిని వెన్నుతట్టి ప్రోత్సహించింది. పది సప్తపది పదే పదే పిలిచే,కలాలు కదిలి స్పందించే! మొదటిపుస్తకంనవీన 5 డిసెంబర్2023లో విడుదలైంది.331మంది కవుల పేర్లు ఫోన్ నెంబర్లు పుస్తకంచివర ప్రచురించటం ఇంకో విశేషం.218పేజీల్తో అనుకున్న టైంకి ప్రచురణ ఆవిష్కరణ, చేతికి అందడం చకచకా జరిగాయి.నిబంధనలు పెట్టినా కొత్త కలాలకు ఊతమిస్తూ ఆలోచనలను తట్టిలేపాయి.ఊహలకు రెక్కలొచ్చాయి.మూడో పుస్తకంకి చిన్న పిల్లల బడిబుడతల సప్తపదులు చోటుచేసుకోటం శుభ పరిణామం.మినీ కవిత లాగా అనిపించే పద్యకవిత్వ నియమనిబంధనలతో బుర్రలకు పదును పెట్టాయి.తక్కువ మాటలు గూఢార్ధం, గాఢంగా కదిలించేదే సప్తపది.పైకి సులువు లోన బరువుగా ఉండే ఈప్రక్రియ సుధామ గారి మానసిక పుత్రిక. తథాస్తు అంటూ పెద్దలు శ్రీవిహారిగారు నిష్కర్షగా సలహాసూచనలిస్తూ తీర్చిదిద్దారు.అలాగే శ్రీ శాంతమూర్తిగారు శ్రద్ధగా నిర్వహణబాధ్యత పంచుకుంటున్నారు. వీరికి అండదండ గా నిల్చిన వారు గంధకుటి డా.బి.ఎస్.ఆర్.ఎస్.ఆంజనేయ శర్మగారు.7పదాల్ని3 పాదాల్లో ఇమిడ్చే ప్రక్రియ కి ఆధారం సుధామ గారు ఇచ్చిన “మచ్చు”ని ఆధారంగా చేసుకుని కొత్త కలాలు హెచ్చుగా స్పందించి మెచ్చుకునే రీతిలో రాశారు లయతో ఆహా ఓహో అనేలా!నవీన నవీనతను ప్రవేశపెట్టింది.సమయపాలన కు పెట్టింది పేరుఅయిన పెద్దలు5 డిసెంబర్ 2023లో జనాల చేతికందించటం ఇంకో విశేషం.17 ఏప్రిల్ 2023లో మొలకెత్తిన ఈప్రక్రియకి 24గంటల్లో 600కవితలు రావటం విశేషం.శ్రీవిహారిగారి సప్తపదుల సంపుటి నీరుపోస్తే,ఆర్థోపిడీషియన్ డా.రమణయశస్వి గారి”యశస్వీయ సప్తపదులు” చిగురించింది. వాట్సప్ ప్రసార సంచికలో విశేష అంశంగా ప్రసారమైన ఈప్రక్రియ కుతొలి న్యాయ నిర్ణేత .వై.రామకృష్ణారావుగారు.బహుమతులకు యోగ్యమైన వాటిని ఎన్నిక చేశారు.శ్రీవిహారిగారు ఓర్పు నేర్పుతో 10సప్తపదులకు 100రూపాయలచొప్పున బహుమతులివ్వటం జరిగింది.ఇక రెండవ సప్తశతి కవితాసంకలనంలో2024 నవంబర్ వరకు పది వివిధ పత్రికల్లో ప్రచురితమైన వాటినుంచి ఎంపిక చేసిన 700సప్తపదులు పుస్తకంగా రావటం ఇంకో సంచలనం.డా.నిర్ణేత నాళేశ్వరం శంకరంగారు ఇలా అన్నారు – “కవిత్వం 18పర్వాల్నించి 18పాదాలు ఆపై3పాదాలతో అవక్రత్రివిక్రమునిగా ఎదిగింది అన్నారు.సర్వశ్రీ సుధామ విహారిగార్లు నన్నయ్య నారాయణ భట్టులాగా సహకరించుకుంటూ 219పేజీలతో 206మంది కవులతో ఎదిగింది.” అని!
ఈ సప్తపది పై వచ్చిన పుస్తకాలు అందరూ చదవవలసిన పుస్తకాలు.