ఎవరీ సౌందర్య సీమను
దగ్ధ మరుభూమిగా కాల్చుతున్నది?
సుతిమెత్తని వెన్నెల కిరణాలను లాగి
పదునెక్కిన విచ్చుకత్తుల్లా మారుస్తున్నది?
హరివిల్లుకు రంగులద్దే ఊహలను చిదిమి
విద్వేషాల రాత్రి దుఃఖంలో ముంచి
నువ్వూ నేననే విషాన్ని మనం అనుకున్న
మన మొహాలకు చిమ్మ చీకటి మసిగా
పులుముతున్నది?
ఈ యుద్ధాలు ఈరోజున ఆకాశం దిగివచ్చిన
అద్భుతాలు కావు
నువ్వూ నేనూ పుట్టకముందే
వెయ్యిన్నొక్కసార్లు కళ్ళునెత్తినపెట్టుకు నడిచి
కాలు జారి బొక్కబోర్లాపడి
తలలు బొప్పికట్టి
తలదించుకు వెనక్కు తిరిగినవే
రధాలెక్కి ఊరేగే రాజులకు పహరాగా
చుట్టూ పదహారు మంది రక్షకులైనదీ
అందలాలెక్కే కాళ్ళకు నిచ్చెనలైనది
అదిగో యుగాలుగా నువ్వూ నేనే కదా
అడుగడుగునా రక్తతర్పణాలు
ప్రవహించి ప్రవహించి ఇంకిపోయిన నేల
మరుభూమిగా మారి
మళ్ళీ ఎడారి మొక్కలుగా మొలిచినదీ
నువ్వూ నేనేగా.
ప్రశ్నలూ జవాబుల కాలం అంతరించిపోయింది
కాపలా కాస్తున్న వెయ్యికళ్ళకు
ఎక్కడో ఒక చోట ఓ చిన్న మెలిక
ఓ చిన్నలొసుగు చాలు
అధికారాలు విసిరి, మచ్చిక చేసుకున్న
కుక్కలను వెంటేసుకు
రాజసాలు ఒలకబోసేందుకు
తలదాచుకుందుకు వెతుక్కున్న దిగంతాలు
వెచ్చని సూరీడునూ, వెన్నెల మడుగులో
జలకాలాడే పున్నమి బాలుడినీ
వెలుగుల చుక్కలనూ
ఎప్పటికప్పుడు గుటుక్కున మింగే
కొండచిలువలవి
కొత్తబిచ్చగాళ్ళు పొద్దెరుగరు
రాత్రింబవళ్ళు జోలెపట్టుకు తిరగడమే పని
అధికారాల కోసం, అందలాల కోసం
ఊరుకోసం, పేరు కోసం
నకిలీ అర్హతలు పులితోళ్ళలాకప్పుకు
మాటల మత్తుబిళ్ళలు నోటినిండా నింపుకు
రాచరికం వెళ్ళబోస్తూ చేతులు చాపుతూనే ఉంటారు
పాపం
వెన్నుముక లేకుండా పుట్టిన అమీబాలు
ఇప్పుడు అర్హతలంటే బలాబలాలు తేల్చుకోడమే
బరిలోకి దిగేది మేధస్సూ కాదు
వాక్సంపదా కాదు
తరంగాలు తరంగాలుగా ఎగసి
వాదనలై , అశ్లీలాలై సునామీగా విరుచుకుపడే
సృజనాత్మకత రూపం
ఈ నాటి అద్దంలో రాజకీయప్రతిబింబమే
రవిగాంచని చో కవిగాంచుననే వారు
కవి ఎవరో మరి కాసుల గలగలకే తెలుసు
గద్దెలెక్కిన ఘనులకే తెలుసు
భావ సముద్రాలు ఈదే భావుకులకు కాదు
రాత్రీ పగలూ నిచ్చెనలు లేని అంబరాన్నెక్కి
సూరీడినీ, చుక్కలనూ , నెలవంకనూ బుజ్జగించి
వెంట తెచ్చుకునే అమాయక స్వాప్నికులకూ కాదు
సిఫారసుల ఎముకలు ఎరవేసి చేపట్టే పదవులూ
పన్నేరాలూ ఎందుకులే
ఎదురుచూస్తున్న పదపల్లవాలను పలకరించాలి
ప్రతి ఉదయమూ పూల తివాసీ పరచే
కవితలు అల్లుకోవాలి
ప్రతి సాయంత్రం పరిమళాలు రువ్వే
సుగంధ బావాలు
మల్లెపొదల తలిరాకుల నోమారు
మనసారా పరామర్శించాలి.
వేట నా ఆట కాదు.
లోకమంతా స్వార్థపు రంగులు పులుముకున్నా
మమత అనే నీడను పంచుకుందాం
పక్కవాడి కంటనీరు తుడవ
చూపుడు వేలు చాచుదాం
మన కంట కన్నీరు జలజలరాలగ
ప్రేమను చూపుదాం
గాలి లోనే నిట్టూర్పులను వదిలివేద్దాం
కాలం వెంట పరిగెత్తి పరిగెత్తి అలసిపోదాం
నీ కష్టం నాదని భావిస్తే మానవత్వం ఉన్నట్లే
నీ ఆకలి నాదనుకుంటే ప్రేమ పంచినట్లే
పదవుల పండుగ నీడన అహంకారాన్ని వదిలేద్దాం
సాటి మనిషి గుండె గాయానికి నవనీతం రాద్దాం
మోడు వారిన జీవితాల్లో చిరునవ్వులు పూయిద్దాం
ఆపన్న హస్తం అందించి ఆశల దీపం వెలిగిద్దాం
భాష ఏదైనా ప్రాంతం వేరైనా ప్రాణం ఒక్కటే
స్పందించే గుణమే మనిషికి మకుటం
మంచి మాటలతో చేయూత నందించి
తోటి వారికి సాయపడదాం
సాటి గుండె సవ్వడిని ప్రేమతో విందాం
ప్రేమకు మించిన మతం లేదని
కరుణకు మించిన దైవం లేదని చాటుదాం
మనిషికి మనిషికి మధ్య
మమకారపు వంతెన కడదాం
ప్రేమే జగతికి ప్రాణమని
కరుణే ఈ లోకానికి ఊపిరి అని వివరిద్దాం
ఎదుటి హృదయం ఓదార్పు కోరితే
మౌనం వీడి అనునయిద్దాం
సాటి గుండె సవ్వడి విందాం
నీతి నిజాయితీకి
నిలువుటద్దంగా నిలుద్దాం
కలిసి మెలిసి ఉందాం
సంతోషాలు పంచుదాం
సాటి మనిషి సౌఖ్యానికి సాయపడదాం
చేతనైనంత వరకు
పరుల కష్టం తీరుద్దాం
అందరం ఒకటై వడివడిగా సాగుదాం
భువికి స్వర్గాన్ని తీసుకువద్దాం
తొలుస్తున్న మెదడులోంచి
పుట్టిన బాణం ప్రశ్న
గిరగిరా తిప్పి విసిరే ఒడిసెలరాయే ప్రశ్న
సమాధానానిదేముంది,
కుక్కపిల్లలా తోకూపుకుంటూ వచ్చి
వాలుతుంది..!
ప్రశ్నే..
మనిషికి తొలి చలనం
ఎందుకు? అనే జిజ్ఞాస లోంచే
విజ్ఞాన చంద్రికలు ఉదయించినయ్
ఆపిల్ కిందే ఎందుకు పడిందని
న్యూటన్ ప్రశ్నించకపోతే..
గురుత్వాకర్షణ ఇంకెన్ని రోజులు చెట్టుకిందే పడి ఉండేదో!?
దుఃఖానికి కారణమేమిటి.!?
అని సిద్ధార్థుడు ప్రశ్నించకపోతే బుద్ధుడు ప్రపంచానికి దొరికేవాడా?
ఎందుకు మనిషికి మనిషి అంటరాని వాడు..!?
అని అంబేద్కర్ ప్రశ్నించకపోతే సమానత్వం రాజ్యాంగ పుటల్లో మొలకెత్తేదా!?
ఎందుకు స్త్రీ బానిస? అని సావిత్రీ బాయి ఫూలే ప్రశ్నించకపోతే
ఈ రోజు నా కలలకు అక్షరాల వెలుగు చేరేదా?
ప్రశ్న అంటే ఎదుటివాడిని ఓడించడం కాదు..
నిజాన్ని గెలిపించడం.
ప్రశ్న అంటే మూఢనమ్మకానికి నీళ్ళొదిలి
హేతుబద్ధంగా ఆలోచించడం
ప్రశ్న అంటే చీకటి గదిలో కిటికీ తెరవడం..
ప్రశ్నించని మనిషి నడిచే రాతిబొమ్మ
శ్వాసించే బానిస..!
ప్రశ్నించని సమాజం నిశ్శబ్ద సమాధి
అది ఎప్పటికీ స్థబ్దంగా ఉండిపోతుంది..!
అందుకే.. నేను
పిల్లలకు పాఠంతో పాటూ..
ఎందుకు, ఏమిటి, ఎప్పుడూ, ఎట్లా అని
అడగడం నేర్పించాను
రేపటి సమాజం చైతన్యంగా ఉండాలని చిరు ఆశ.
పౌరులు..”ఎందుకు, ఎట్లా..”?
అని అడగడం మానేసిన రోజు ప్రజాస్వామ్యం
శవపేటిక ఎక్కుతుంది..!
పాలనలోనూ ప్రశ్న ఉండాలి.!
ప్రతి ఓటులోనూ ప్రశ్న ఉండాలి.
అయితే ఒక్క మాట..!
ప్రశ్న కత్తిలా కోయకూడదు..దీపంలా వెలిగించాలి.
ప్రశ్న అవమానించడానికి కాదు,
అవగాహన పెంచడానికి.
ప్రశ్న గాయపరచడానికి కాదు,
గమ్యం చూపించడానికి.
ఎందుకంటే..
ప్రశ్నే పురోగతికి మొదటి అడుగు
ప్రశ్నే విప్లవానికి ఉనికి
ప్రశ్నే స్వేచ్ఛకు తొలి ఊపిరి..!
సమాధానాలతో చరిత్ర ముగుస్తుంది..
ప్రశ్నలతోనే కొత్త చరిత్ర మొదలవుతుంది..!
ప్రశ్నలు పుట్టిన చోటే జ్ఞానం
మొలుస్తుంది,
జ్ఞానం మొలిచిన చోటే స్వేచ్ఛ
పుష్పిస్తుంది.
ప్రశ్నించే పెదవుల్ని మూయించవచ్చు..
ప్రశ్నించే ఆలోచనను మాత్రం ఎవరూ బంధించలేరు.
నిర్ణయాలు తనవి కావు
మనోవేదననే తనది
అడుగు ఎప్పుడూ అందరికోసమే
అందులో తనుందో లేదో
సందేహాలు తనవే
సతమతమయ్యేది తానే
ఏదో అడ్డు అధిగమించేలోపే
మరోవైపు కి నెట్టేస్తారు
అంతా మారుతుంది మళ్ళీ
మొదటి నుండి ఇలా ఎన్నిసార్లో
తన ప్రయాణం ఆగిన చోటల్లా
అర్థం చేసుకుంటూ సాగుతున్న
ఆశయాలు, అందరిలో
అందరివైపే మొగ్గు చూపుతుంది
మనిషిగా చచ్చిపోయినా
అందరి మనసులో నిలిచి పోవాలనే తపన
గుర్తిస్తారేమోనే ఆశ
మిగులుతుంది ఆశగానే
నగరాల వెలుగుల్లో నీడలు పెరుగుతుంటే
గ్రామాల నిశ్శబ్దంలో బాధలు మోగుతుంటే
ఎందుకోసం సంబరాలు…
ఎవరికోసం ఈ సంబరాలు..!
మనుషుల మధ్య గోడలు ఎత్తుగా పెరిగిన వేళ
మానవత్వం పుటల్లో మౌనం చేరిన వేళ…
ఎందుకోసం సంబరాలు…
ఎవరికోసం ఈ సంబరాలు..!
మద్యము మత్తుకి బానిసై కుటుంబ-
సభ్యులను రోడ్డుపైన పడేస్తున్న వేళ…
ఎండిన డొక్కలతో అన్నం కోసం ఎదురుచూసే నిరీక్షణ కళ్లలో కారం పొడి చల్లిన వేళ…
ఎందుకోసం సంబరాలు…
ఎవరికోసం ఈ సంబరాలు..!
ఉద్యోగ అవకాశం కోసం తలుపులు తట్టే ఆశల్లో
మన్ను కొట్టిన వేళ…
పేదల బాధలు రుధిర గీతాలై పాడిన వేళ…
ఎందుకోసం సంబరాలు…
ఎవరికోసం ఈ సంబరాలు..!
ప్రకృతి కన్నీటి చుక్కలు నా సాహిత్య చేతి ద్వారా
సమాజ భవిష్యత్తును ప్రశ్నిస్తున్న వేళ…
నింకను పసిమొగ్గల నుండి ముసలి ముతక వరకు
అత్యాచారాలు చేస్తూ, దాడులు చేస్తున్న వేళ…
ఎందుకోసం సంబరాలు…
ఎవరికోసం ఈ సంబరాలు..!
ఒక్కసారి ఆలోచించండి…
ఒక్కసారి రేపటి ప్రపంచం కోసం ఆలోచించండి…
వేరెవరితో కాదు
నేను నా మనసుతో మాట్లాడుతున్నాను!
మనసుతో మాట్లాడం కష్టమే
మనకంటే తెలివిగా తెలవకున్నా తెలిసినట్లే మాట్లాడుతుంది !
రాజుల మెప్పించవచ్చు
మనసును మెప్పించడం కష్టం
ఐనా ఎవరితో మాట్లాడినా
మాట్లాడకున్నా
మనసుతో మాట్లాడితే ఉప్పస ఊరట !
బాల్య కౌమార యౌవ్వన వృద్ధాప్య మజిలీలు ఈ శరీరానికే
మనసుకేం లేదు
అమృతం అమాతంగా ఎపుడు తాగిందో !!
చిన్నతనం గడిచినా ఆ బుద్ది లేనితనం మనసుకు పోనే పోదు
ఇంకా ఇప్పటికీ పచ్చిగా పైలా పచ్చీసే
మాయల మరాఠి మనస్సు !!
డీలాపడితే
సాహంసం శాయరా —
అనుకున్నది దొరుకుతుందిరా
కథలు చెప్పి ఉరికించేది ఊరించేది మనసే
మనసు మనతో మాట్లాడుతు
మాట్లాడుతూ మెల్లిగా
నిద్రలోకి తీసుకెలుతుంది
అమ్మలగన్న అమ్మలాంటి అమ్మ మనసు
మనసు దేశం గురించి చెపుతుంది
ప్రపంచ యుద్దాల గురించి
చమురు చమురుగా మాట్లాడుతుంది
మాటపడి పోయినా మనసు పడిపోకుండా ఎప్పటికీ బలం బలగం!
బ్రహ్మముహూర్తంలో ధ్యానంకు కూర్చుంటే కుదరనీయక లోకాన్నంతా పట్టించుకుని తిరుగుతుంది తిప్పుతుంది??
చంచల మనసును
ఏకాగ్రతగా కట్టేయడానికి ఏ తాడు ఇంత వరకూ ఎవరూ పేనలేదు
మనసన్నదే ముహూర్తం
కాదన్నదే దుశ్శకునం
మనసుతో వేగలేంకాని
ఎటూ పోకుండా చివరిదాకా మనతో ఏడుస్తునో నవ్వుతూనో ఉండేదే మనసు !
మనసు ఎవరో కాదు —
తానే మనం !
మనమే తాను !
ఏ వారం లేని వారమండి
మేము ఆడవారమండి
మాకు తిధి వార మాసాలు లేవండి
అన్ని వారాలు మావే నండి విరామం అంటూ ఎరుగని వారమండి
జీతం లేని పని వారమండి సంవత్సరమంతా మా పరివారమే నండి
ఎన్నో కలలకు ఎన్నో కళలకు సాకారమండి
జీవిత గమనం గమ్యం మేమే నండి
నిస్వార్ధ ప్రేమకు నిదర్శనం అండి అన్నింటికీ అంకురం మేమే నండి
జీవనయానంలో ఎన్నో సౌరభాలు వెదజల్లే సుమాలమండి
ఆడపిల్ల నుండి ఈడపిల్ల వరకు ఎవరూ కనలేని మనస్కుల మండి
అదేనండి…
మేము ఆడవారమండి …
“ఏదో అభిమానమండి”!!
కాలం నడిచి పోతున్నది
చరిత్ర గడిచి పోతున్నది
సంఘటనలకు సాక్షీభూతంగా నిలవడం తప్ప
ఏమీ చేయలేని కలం నిలిచి పోతున్నది.
భూగోళానికి అవతలి పక్కన బాంబుల పేలుళ్లు
ఆకాశానికి చిల్లులు పొడిచి నల్లని పొగ మేఘాలతో నింపుతుంటే
ఉగాది ప్రభాత వేళ తెరలు తెరలుగా కొండలపై అడవులపై
దిగుతున్న తెలిమంచు తెరలను దర్శించి మది పులకించలేకపోతున్నది
పేగుల మంటను చల్లార్చే రెండు రొట్టె ముక్కల కోసం
స్త్రీలు పిల్లలు లైన్లలో నిలబడి దేబిరిస్తున్న వేళ
పండుగ పూట పాక ప్రావీణ్యం బొబ్బట్ల పిండివంటలు
రుచులు రుచులుగా వండి వడ్డించలేకపోతున్నది
కూలిన గోడల ఇటుక రాళ్ల శిథిలాల నడుమ
కొసప్రాణాలేవైనా కొట్టుమిట్టాడుతున్నాయేమోనని
అయినవాళ్ళ ఆశల లాంతర్లు అగ్గగ్గలాడి వెతుకుతుంటే
గుమ్మానికి మామిడి తోరణం కట్టే చేయి వణుకుతున్నది
కుప్పలు కుప్పలుగా శవాల గుట్టలు
తెల్లని బట్టల్లో చుట్టబెట్టి ఖననం కోసం
ఎదురు చూస్తున్న దృశ్యాలు కళ్ళకు గాయాలు చేస్తుంటే
కొత్త ఉడుపులు తొడుక్కోవడాన్ని మనశ్శరీరాలు తిరస్కరిస్తున్నాయి
గంధకపు గాలి గగన తలమంతా నిండి
దేహాలు కాలి కమిలిన కమరు వాసన ఖండాంతరాలు దాటి వస్తుంటే
వేపపూలతో కలిసిన మల్లెల పరిమళపు గాలిని
నాసిక ఇష్టంగా ఆస్వాదించ వెనుకాడుతున్నది
నిస్సహాయుల కనుల గూళ్ళలో నిద్రను చెదరగొట్టి
పీడకలలు స్థావరం ఏర్పరచుకున్నప్పుడు
సుఖనిద్రకు స్వాగతం పలుకలేక
కనురెప్పలు మూతపడనంటున్నాయి
భూమండలపు నలుదిక్కులా
అహంకారం, అభిజాత్యం అతిశయిస్తున్న వేళ
దురాశ, దురాక్రమణలు విచ్చలవిడిగా నర్తిస్తున్న వేళ
మానవత్వాన్ని మరిచిన వారి మదమణచి
దుశ్చర్యల దుఃఖ కారకుల దునుమాడి
యుద్ధకాంక్షల చెలరేగే పగల సెగలను పరాభవించి
మనిషి మనుగడే అంతిమ ధ్యేయమనీ
ప్రకృతి పరిరక్షణే పరమ ధర్మమనీ
చాటి చెప్పమ్మా నవ వసంతమా!
_**
పుట్టడం సహజం
చావడమూ అంతే
మధ్యకాలo అర్ధయ్యేసరికి
కళ్ళముందు పొద్దువాలి పోతుంది!!
ఈ మధ్యలో
ఎన్ని అక్షరాలు చెక్కాడో
అవే చరిత్రలో నిలబడే సూచీ స్తంభాలు!!
పూలదండలు
పురస్కారాలు పొగడ్తలు
కవికి కొత్త ఊపిరియే కానీ
ఊనిక కాదు కొలమానాలు కావు
దినపత్రిక మీద మురిపించే
ఒక రోజు బాక్స్ ఐటమ్ !!
కవి అంతిమయాత్ర లో
అతని పద్యాలలోని
పాదాలు గులాబీ రెక్కలై వీధుల గుండా చల్లబడుతాయి!
సిరచుక్కలు ఇకపై
గడ్డ కట్టుకుని పోతాయి
జీవితం శూన్యమా అన్నట్టు
కవి గారి డైరీ చివరి పేజీ అసంపూర్తి
గా బిగుసుకు పోతుంది!
ఆయన పుస్తకాలు పార్థివ దేహం దగ్గర
తలగడయై, కృతజ్ఞతగా ఒదిగి ఉంటాయి!
ఎవరో ఒకరు, పుటలు తెరిస్తే, బావురుమంటాయేమో ?
అంజలి ఘటిస్తూఎవరో అస్పష్టంగా చెప్పిన అమర్ రహే
పదాలు
డోలాయమానమై గాల్లో
ఊగిసలాడుతూనే ఉంటాయి !
ఒంటరిగా..
జై కొట్టే లోగొంతుకలయినా లేక!
కవీ!! బతికి ఉన్నన్ని నాళ్ళు
పుస్తకాల్లో తల ఇముడ్చుకుని
కూర్చున్నావు
ఇప్పుడు నీ గేయం మీద
జ్ఞాపకానివై నిలబడ్డావు!
ప్రజాస్వామ్యం కొరకు
శిర మెత్తి అన్యాయం మీది అరిచిన అరుపులు
నిరసన చెణుకులు క్రమంగా కవి కులం నుండి వెలివేయబడతాయి!
అయినా కవీ
నీ కలం లో పుట్టిన
పదాలు మౌన
విస్పోటనాలు!
దాని
అణుధార్మికత
మెదళ్ళలో
మెల్లిగా మొదలౌతుంది!
కవీ!