రంగు అనగానే మొదట గుర్తొచ్చే రంగు రెడ్  .అదే ఎరుపు  . సందేహిస్తున్నారా ?ఒక్క క్షణం ఆగండి . కళ్ళు మూసుకుని ఇలా ఊహించుకోండి  .మీరు దట్టమైన అడవిలో చిన్న కాలిబాట వెంబడి నడుస్తున్నారు  . .చుట్టూ అనేక వర్ణాల ఆకుపచ్చ పరచుకున్న పచ్చదనం  .ఎక్కడో సుదూరంగా ఆకుల మధ్య లోంచి తొంగి చూస్తున్న చిన్ని ఎర్రని గడ్డిపువ్వు . వెంటనే మీకు తెలియకుండానే మీ దృష్టి అటువైపు మళ్ళు తుంది అదే ఎరుపు రంగు మహత్యం ఒప్పుకుంటారా !

ప్రతి రంగుకు ఉష్ణోగ్రత ఉంటుంది  .ఊదా రంగు నుండి ఎరుపు రంగుకు ఉష్ణోగ్రత క్రమంగా పెరుగుతుంది  .అందుకే ఇది చలింప చేసే రంగు . మిగిలిన రంగులు అందమైనవి  ,కోమలమైనవి కావచ్చు . కానీ , ఇది ఉత్తేజపరిచే రంగు  .

 ఎరుపు అంటే ఉద్వేగం  .ఎరుపంటే శక్తి  .అగ్ని తత్వానికి ప్రతీక . నాడీ కణాలను రక్తాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. పంచేంద్రియాలలో చు రుకు పుట్టిస్తుంది  .లోన దాగిన భావా వేశాలను ఉద్రేకాలను బయటపెడుతుంది . సమర్థమైన రంగు  అంటే ఎరుపే  .ఎరుపు రంగులో ఎన్నో షేడ్స్ ఉన్నాయి  .మెరూన్ -కార్డినల్ -అరుణము -కుంకుమ రంగు,-రక్తం ఎరుపు  -లోహితం ముఖ్యమైనవి

బూర్గుండి  , క్లారిటీ  ,సిరీస్ వెర్మిలియన్ , క్రిమిసన్  ,స్కార్లెట్ ఎరుపు    .ఎ న్నో పేర్లు . అతి ప్రాచీన గుహలలో చిత్రకళలోతొంగి చూసిన  మొదటి రంగు ఇది  . చారిత్రాత్మకంగా త్యాగం , ప్రమాదం  ,ధైర్య గుణాలకు సంకేతం .యూరప్ లోని ఆధునిక సర్వేలు ఈ రంగును వేడి  ,కార్యాచరణ  ,అభిరుచి , కోపం  ,ప్రేమకు సంబంధించినదిగా నిరూపిస్తున్నాయి . కలలో ఎరుపు రంగు లేదా ఎర్రని వస్తువులు కనిపిస్తే  ,మీ జీవితం ఇప్పుడు మెరుగ్గా ఉందని  ,త్వరలో మరింత ఆనందాన్ని అనుభవిస్తారని అర్థం .

అనేక ఆసియా దేశాలలో ఇది ఆనందాన్ని, అదృష్టాన్ని సూచించే రంగు .

ఐరన్ ఆక్సైడ్ ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల అంగారక గ్రహాన్ని రెడ్ ప్లానెట్ అంటారు.

తూర్పు ఐరోపా నుండి  వియత్నాం వరకు కమ్యూనిస్టు పార్టీల రంగు ఎరుపు  .

పాశ్చాత్య దేశాలలో ఎరుపు అమరవీరుల త్యాగానికి చిహ్నం .

1968 లో జరిగిన విఎన్ఆర్ కన్వెన్షన్ లో రహదారి సంకేతాలకు అంతర్జాతీయ రంగుగా ప్రామాణికరించారు .

1917లో బోన్షివిక్ విప్లవం తర్వాత సోవియట్ రష్యా  ఎర్రజెండాను స్వీకరించింది  .

మానవ జనాభాలో ఒకటి నుండి రెండు శాతం మందికి ఎర్రటి జుట్టు సహజంగా ఉంటుంది  .

20వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో నగరాల్లోని కొన్ని ప్రాంతాలను రెడ్లైట్ ఏరియాగా పేర్కొనడం మొదలుపెట్టారు  .

ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక క్రీడా జట్లు ఎరుపు రంగు యూనిఫామ్ లను వాడతారు  .

తప్పు చేస్తూ పట్టుబడే సందర్భాన్ని రెడ్ హ్యాండెడ్గా పట్టుకోవడం అంటారు  .

కలర్ థెరపీ  ప్రకారం ఎరుపు రంగు పరిసరాల్లో వాడడం వల్ల రక్తహీనత తగ్గుతుంది  .

వా త లక్షణాలు తగ్గుముఖం పడతాయి .

 తడి పొడి దగ్గు లక్షణాలు మెరుగవుతాయి

రెడ్ లైట్ ఏరియా లేక డిస్ట్రిక్ట్ అనేది పట్టణ ప్రాంతాల్లోని ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతం . ఈ ప్రాంతంలో అధిక లైంగిక ఆధారిత కార్యకలాపాలు నడుస్తూ ఉంటాయి. ఇది మనుషులను ఆర్థికంగా  ,మానసికంగా  ,సాంఘికంగా  ,ఆరోగ్యపరంగా , నైతికంగా పీల్చి పిప్పి చేసే ప్రాంతం . ఇది ఒక ఊబి లాంటిది . ఇందులో నుంచి బయటకు రావడం సాధారణంగా జరగదు  . వచ్చినా చేతులు కాలాక ఆకులు పట్టుకొని ప్రాణరక్షణ చేసుకుందామనే బాపతు వ్యవహారం .

ఎర్రని అరటి  పండు

 ఒకప్పుడు ప్రాంతీయంగా దొరికే ఎరుపు అరటి పళ్ళు ఈ మధ్యకాలంలో బాగా పాపులర్ అయి అన్ని చోట్ల దొరుకుతున్నవి  .దీంట్లో పోషకాలు ఎక్కువ  .ఇందులో యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు పుష్కలం  .నరాల సమస్య మూర్ఛ వ్యాధితో బాధపడేవారు , తరచుగా వాడితే మంచి గుణం కనిపిస్తుంది .క్రమం తప్పకుండా వాడితే పునరుత్పత్తి వ్యవస్థ బలో పేతమై సంతానోత్పత్తి అవకాశాలు మెరుగవుతాయి  .కిడ్నీలో రాళ్ల సమస్యకు మంచి పరిష్కారం  .చర్మ  రోగాలకు పైపూతగా దీని తొక్కను వాడుతారు .

కర్మాగారాల్లో ఎరుపు ప్రమాద సంకేతం . ఆపరేషన్ థియేటర్లలో బయట కనిపించే ఎర్ర బల్బ్  కార్యాచరణకు సంకేతం మరి ఇలాంటి రంగును ఇష్టపడే వారి లక్షణాలు ఎలా ఉంటాయో చూద్దామా?

ఎ రుపు రంగును ఇష్టపడే వారిలో దూకుడు స్వభావం  ,దృఢమైన ఆలోచన విధానం ఉంటుంది  . ఎక్కువగా ఆలోచిస్తూ ఉంటారు. అవిశ్రాంతంగా పనిచేస్తారు మార్పులు కొరేవారిలో ముందుంటారు . గుండె నిబ్బరం , క్రమశిక్షణ వీధిలో ఎక్కువ  .సాధారణంగా ధైర్యవంతులు , ఉత్సాహవంతులు  ,ఆత్మ విశ్వాసం కలిగిన వీ రు జీవితాన్ని అభిరుచులతో ఆస్వా దిస్తారు  .నాయకత్వ లక్షణాలు ఎక్కువ  .శక్తివంతమైన వ్యక్తిత్వం కలిగి ఉండడం వల్ల సమూహంలో నాయకుడిగా రాణిస్తారు  .సవాళ్లను ధైర్యంగా ఎదుర్కొంటూ సానుకూల దృక్పథంతో ముందుకు సాగుతారు  .చాలా ఎమోషనల్ మనుషులు  .అనర్గళంగా అనేక విషయాలపై మాట్లాడగలరు తమ కల లను సాకారం చేసుకోవడానికి పట్టుదలతో కృషి చేస్తారు .

 అయితే చాలా త్వరగా వీరికి కోపం వస్తుంటుంది

ఎరుపు రంగు _మానవ స్వభావం పై చాలా పరిశోధనలు జరిగాయి . ఈ రంగును గోడలకు వాడినప్పుడు కొంతమంది రోగులు వారి రుగ్మతల త్వరగా తగ్గినట్లు చెప్పారు  .హుశా ఈ కారణం చేతనే రెడ్ క్రాస్ రెడ్ క్రాస్ గా ఏర్పడిందేమో . ఆదరణకు చిహ్నం ఈ రంగు

ఆకలిని ఎక్కువ చేస్తుంది అందుకే హోటళ్లలో చాలా పదార్థాలు ఆకర్షణీయంగా ఉండడానికి ఎరుపు రంగులో సిద్ధం చేస్తూ ఉంటారు  . సభలకు మీటింగ్లకు ముఖ్య అతిథులు చివరగా వస్తారు. అలా ఇప్పుడు మనం చెప్పుకోబోయే ఎర్రని అతిధి ఎవరో తెలుసా ఇంకెవరు ఎర్ర గులాబీ .

గులాబీలలో ఎన్నో రంగులు ఉన్న ఎరుపు గులాబీ స్థానం వేరు  .దాని తరహానే వేరు సుమా  !వాలెంటైన్స్ డే మొదలుకొని మహిళా దినోత్సవం వరకు ఎర్ర గులాబీల సందడే సందడి  . లవ్ యు చెప్పడానికి  , ఆప్యాయతలను వ్యక్తపరచడానికి ఇంతకంటే గొప్ప కానుక ఇంకేముంటుంది చెప్పండి .

 గాఢమైన ప్రేమను నిశ్శబ్దంగా తెలియచెప్పే సున్నితమైన హృదయ స్పందనే  ఎర్రగులాబి .పురాతన కాలం నుండి ఎర్ర గులాబీ ప్రేమకు  ,శౌర్యానికి  ,ధై ర్యానికి చిహ్నంగా పేరుగాంచింది .గ్రీకు పురాణాలలో ఎర్ర గులాబీలు ప్రేమతో అనుసంధానమై ఉన్నాయి

మన జీవితం రంగులమయం . దాని ఆవేశంతో  ,అనుమానంతో  ,అసహనంతో గడిపితే మిగిలేది అంతులేని ఒంటరితనం అంతేలేని ఏకాంతం  .ప్రకృతిలో కనిపించే రంగులన్నీ సంస్కృతి పరిరక్షణలో రంగవల్లికలై మన జీవితాన్నిశోభాయమానం చేస్తున్నాయి .భారతీయ ఆత్మకు అభివ్యక్తీకరణమే ఈ రంగుల సమ్మేళనం.

చైత్రమాసంలో వసంత ఋతువు వస్తుంది. మోడులను చిగురింప చేసి మనోహరంగా ప్రకృతిని మార్చి వేస్తుంది.
ఈ చిత్రాలు చేసే చైత్రమాసం 60 సంవత్సరాల మన కాలచక్రంలో మొదటిది. అందుకే పెద్దలు 60 సంవత్సరాల కాలాన్ని ఒక మహా విపంచిగా భావన చేశారు. ఒక్కొక్క సంవత్సరం ఒక్కొక్క తంత్రి పలుకుతుందట.

మన సంప్రదాయంలో ప్రతి సంవత్సరానికి ఒక పేరు ఉంది.. సంవత్సరాన్ని ఆరుఋతువులుగాను
12 మాసాలుగాను ,రెండు అయినాలుగాను ,విభజించారు మన పూర్వులు.రెండేసి మాసాలకు ఒక ఋతువు చొప్పున ఆరు ఋతువుల్లో 12 మాసాలు అమరిపోతాయి.. చెట్లన్నీ పూలతో, సరస్సులన్నీ పద్మాలతో , స్త్రీ పురుషులు కాముక భావంతో అలరారుతున్నారని వర్ణిస్తాడు కాళిదాసు…
చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమని ఉగాదిగా యుగాది నుండి ఆరాధిస్తూ వస్తున్నాం.. పూర్వం మన పెద్దలు చెప్పిన మాట ప్రకారం పుష్యమాసం మంచు కురిసే సమయంలో హేమంత ఋతువులో చంద్రుడు పుష్యమి నక్షత్రంలో ఉండేటప్పుడు పోషణ శక్తి కలిగి ఉంటాడు కాబట్టి పుష్య పున్నమినాటి రాత్రి సిద్ధాంతులు తెల్లని నూతన వస్త్రాన్ని గాని దూదిని గాని మంచులో ఉంచి ఆ మరునాడు దానిని పిండి ఆ ప్రక్రియలో వచ్చే నీటి చుక్కల్ని బట్టి పంచాంగ రచన చేసే వారినీ, ఎన్ని చుక్కలు నీరు పడితే అన్ని కుంచాల వర్షం కురుస్తుందని అంచనా వేసే వారనీ,
తిథి వార నక్షత్ర కరణ యోగాలను గణించి, చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమినాడు పంచాంగాన్ని చెప్పే వారని ప్రతీతి. ఇదే ఆచారంగా ఇప్పటికీ తెలుగు నూతన సంవత్సరం మొదటి రోజైన ఉగాదినాడు పంచాంగ శ్రవణం చేస్తారు..
తీపి, కారం , పులుపు , ఉప్పు , చేదు , వగరు కలిపిన ఆరు రుచుల పచ్చడిని తిని పగలు, రాత్రి , చీకటి , వెలుతురు , సుఖం , దుఃఖం అనే మానసిక వికారాలను అధిగమించడానికి నాందిగా ఉగాదిని జరుపుకుంటారు.
తిథి, వార , కరణ , నక్షత్ర , యోగ కారణాలు రోగాలను తొలగించి సమస్త శుభాలను కలుగచేయడం ఉగాది నుండే ప్రారంభం అవుతుందని గొప్ప విశ్వాసం. ఈ ఉగాది వసంత ఋతువులో చైత్రమాసంలో మొదటి రోజున వచ్చి భవిష్యత్తు ఆశలను చిగురింప చేస్తుంది….
కొన్ని ప్రాంతాలలో ఉగాదినాడు ఏరువాక ముహూర్తం కూడా పెట్టుకుని ఆరోజే నూతనమైన కార్యక్రమాలు అన్నిటికీ శ్రీకారం చుడతారు.
వసంతం ప్రకృతికాంతకు సీమంతం.. వసంతాన్ని మధుమాసం అని , మాధవ మాసమని కూడా అంటూ ఉంటారు. మాధవుడంటే విష్ణువు మాధవునికి చాలా ఇష్టమైన మాసం కాబట్టి దీన్ని మధుమాసం అంటారంటారు.
మనసును చలింప చేసే మాసం వసంత ఋతువుగల చైత్రమాసం కాబట్టి దీన్ని మన్మధ మాసం అని కూడా అంటారు. వసంతంలో చెట్లన్నీ చిగుర్లు వేస్తాయి. ఎర్రగా పూచే మోదుగు పూలు , మల్లెలు , మొల్లలు , జాజులు, విరజాజులు , నందివర్ధనాలు , గరుడ వర్ధనాలు కనులవిందు చేస్తాయి. ముఖ్యంగా పూలు పరిమళించి, మహిళల
మనసులను రంజింపజేస్తాయి.. రాజుల కాలంలో ఈ వసంత రుతువులో అద్భుతమైన కార్యక్రమాలు , సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు , వేడుకలు నిర్వహించేవారు.. ఇప్పటికీ కొన్ని ప్రాంతాల్లో తీర్థాలు, పరసలు, అమ్మవారి పండగలు ఉగాది నుండే ప్రారంభమవుతాయి.. తెలుగు ప్రాంతంలో కూడా వసంత ఉత్సవాలు జరుపుకొనే సంప్రదాయమున్నది. “ఋతువుల రాణి వసంతకాలం మంత్రకవాటం తెరుచుకుని వచ్చింది” అంటారు మన శ్రీశ్రీ గారు.
ఈ ఋతువులో ప్రకృతి సోయగాలు చూడడానికి రెండు కళ్ళుచాలవు… భగవంతుని మాయాజాలమే..
ప్రతి ఋతువు అందాలు చిందించినా, వసంత సోయగాలు వేరుగా ఉంటాయి కాబట్టి ఈ ఋతువును ఋతువుల రాణి అన్నారు. ఈ నక్షత్రం సమయం లో అత్యంత ఆహ్లాదకరమైన వసంత ఋతువులో చైత్ర శుద్ధ నవమి రోజు,
దైవం మానస రూపేణా అన్న విధంగా,,మానవ ధర్మాలను విడమర్చి చెప్పడానికి ఆచరించి చూపిన శ్రీరామచంద్రుడు ఇనవంశంలో జన్మించాడు..తల్లిదండ్రులను దైవాలుగా భావించడానికి అన్నదమ్ములను ఆదరించడానికి, సేవకులను సంతోష పరచడానికి, ప్రజలను కన్న బిడ్డల వలె పాలించడానికి,, ముఖ్యంగా ఆలుమగల అనురాగానికి నిలువెత్తు నిదర్శనమైన సీతారాముల కళ్యాణం రామచంద్రుడు జన్మించిన నక్షత్రం నాడే .. అంటే, శ్రీరామనవమినాడే ఉత్సవంగా జరుగు తుంది ..రామ కళ్యాణం లోక కళ్యాణం అని భారతదేశం అంతటా బ్రహ్మాండంగా జరుపుకుంటారు.. ముఖ్యంగా మనతెలుగువారు సంప్రదాయబద్ధంగా తాటాకు పందిళ్లు వేసి, సీతారాములచే తలంబ్రాలు పోయించి, అయోధ్య రామయ్య అన్నయ్య మాకు … వాలు కనుల సీత వదినమ్మ మాకు … అంటూ మురిసిపోతూ ఆ కళ్యాణ ఘట్టాన్ని వీక్షిస్తారు.. రామ కళ్యాణపు అక్షితలను శిరస్సున ధరించి తమ జీవన మార్గానికి సోపానాలు వేసుకుంటారు……
ఉత్తరాది వారికి అత్యంత ప్రియమైన హోలీ పండుగ ఈ మాసంలోనే వస్తుంది . ఆటలతో పాటలతో సందడిగా, ఐకమత్యంగా రంగులు జల్లుకుంటూ ఆనందంగా ఉత్సవాలు చేసుకుంటారు..

చిత్రాల చైత్రం శోభిల్లుతూ మదమాసం కావున మన్మధ భావాలు రేకెత్తిస్తూ మనోహరంగా సాగిపోతుంది.
సంవత్సరాది తో పాటుకళ్యాణాలతో కమనీయంగాసాగిపోయే మాసమిది.
నాటి రాజులలో ముఖ్యంగా శ్రీకృష్ణదేవరాయలు వసంతోత్సవాలు నిర్వహించి కవి పండితులను సత్కరించే వారని ప్రసిద్ధి . అదేవిధంగా కొండవీటి రాజులు కూడా వసంతోత్సవాలను కడువైభవంగా జరిపే వారట కర్పూర వసంతరాయులని అందుకే అతనికి కర్పూర వసంతరాయలు అనే బిరుదు వచ్చింది .
రామాయణంలో, మహాభారతంలో, ఈ ఋతువర్ణనలు అద్భుతంగా జరిగాయి.. చైత్రమాసంలో జైత్రయాత్రలు చేసినట్లు ప్రబంధాల్లో వర్ణింపబడి ఉంది… వన విహారములు, ,జలవిహారాలు ఈ మాసంలో జోరుగా సాగుతాయి..
ఋతుసంహారమే ప్రధాన కావ్యం గా రచించిన, కవి కుల గురువు కాళిదాసు,వసంత ఋతువు గురించి అద్భుతంగా వర్ణించారు..కవిత్రయంలో ఎర్రన, భాగవతం లో పోతన, మనోహరంగా ఋతువులను వర్ణిస్తే …. ప్రబంధ కవులలో
అల్లసాని పెద్దన, చక్కగా వర్ణించారు.. వసంత ఋతువు రాగానే దేవకాంతలు హిందోళ రాగం లో గానం చేశారట . ఉగాది ని చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమినాడుజరుపుకొని, గున్న మామిడి గుబురులలోంచి కూస్తూ హుకు హు రాగాల కోయిలమ్మను పిలుస్తూ, పంచాంగ శ్రవణంలో పరవశించిపోతూ,,
ఆరు రుచుల పచ్చడిని ఆస్వాదిస్తూ వసంత ఋతువు కు స్వాగతం పలుకుతాం..

భారతీయ సంస్కృతిలో కాలాన్ని అత్యంత పవిత్రమైన తత్వంగా భావించారు . కాలమే సృష్టికి ఆధారం . కాలమే జీవన చక్రాన్ని నడిపించేది . అందుకే కాలాన్ని మన పూర్వీకులు పండగగా జరుపుకునే సంప్రదాయాన్ని అర్పరిచారు . తెలుగు ప్రజలు ఆ సంవత్సర ఆరంభ దినాన్ని ఉగాది అనే పేరుతో మహోత్సవంగా జరుపుకుంటారు ఉగాది అనే శబ్దం సంస్కృత పదం యుగాది నుండి వచ్చింది. ఉగాది అనే పదం యుగానికి .. అంటే, సంవత్సరానికి మొదటి రోజు అనంటారు. ఉగాది అంటే యుగానికి ఆది అంటే కొత్త సంవత్సరానికి ఆరంభం అని అర్థం . భారతీయ కాల గణన ప్రకారం సంవత్సరాన్ని 12 మాసాలుగా విభజించారు . అవి చైత్రం, వైశాఖం, జ్యేష్టం, ఆషాఢం, , శ్రావణం, భాద్రపదం, ఆశ్వయుజం, కార్తీకం, మార్గశిరం, పుష్యం, మాఘం, ఫాల్గుణ మాసం అనే పేర్లతో పిలుస్తాం. ఈ 12 మాసాలను వాటికి గల ప్రకృతి లక్షణాల ప్రకారం మారుతున్న విధానానికి సరిపడా విభజించారు . వసంత ఋతువు చైత్ర వైశాఖ మాసాలు , గ్రీష్మఋతువు జ్యేష్ట ఆషాడ మాసాలు , వర్షఋతువు శ్రావణ భాద్ర పదమాసాలు, శరదృతువు ఆస్వాయుజ కార్తీక మాసాలు , హేమంత ఋతువు మార్గశిర పుష్య మాసాలు , శిశిర ఋతువు మాఘ ఫాల్గుణ మాసాలు. ఈ ఆరు ఋతువుల్లో వసంత ఋతువు ను అత్యంత సౌందర్యమయమైన ఋతువు గా వర్ణించారు . ప్రకృతి మళ్లీ పునర్జన్మ పొందినట్లుగా కనిపించే సమయంలో ముఖ్యమైన సమయం ఇదే . చెట్లన్నీ కొత్త చిగురులను అలంకరించుకొని, పూలు వికసించి, పక్షుల కిలకిల రావాలతో భూమి ఎంత అందంగా నిండిపోతుంది . అందుకే వసంతాన్ని ఋతురాజు అని కూడా పిలుస్తారు . ఈ వసంత ఋతువు ప్రారంభమయ్యే చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి రోజున తెలుగు ప్రజలు ఉగాది పండుగ జరుపుకుంటారు . ఈరోజు ప్రకృతి నవచైతన్యంతో నవ నవీనంగా ప్రకాశిస్తూ మన జీవితాలలో కూడా కొత్త ఆశలను చిగురించేలా కనిపించి పరవశింప చేస్తుంది . అందుకే కొత్త ఆశలు ప్రారంభం కావాలని సంకల్పిస్తారు మనవాళ్ళు.

ఉగాది పండుగ రోజు ఉదయాన్నే లేచి , స్నానం చేసి, ఇల్లంతా శుభ్రం చేసి , మామిడాకుల తోరణాలతో అలంకరించి , ముంగిళ్ళలో రత్నాల ముగ్గులు తీర్చిదిద్ది, నూతన వస్త్రాలు ధరించి , ఉగాది పచ్చడిని తయారు చేసి , అందరూ సేవిస్తా రు. అందులోని ఆరు రుచులు తీపి పులుపు చేదు కారం ఉప్పు వగరు మన జీవితాలలో కలిగే ఆనందం కోపం ఆశ్చర్యం భయం అంటే అనుభవాలను సూచిస్తాయని భావిస్తారు . చాలావరకు చాలా ప్రాంతాల్లో గ్రామీణ ప్రాంతాలలో పట్టణ ప్రాంతాలలో కూడా అమ్మవార్లకు ఉత్సవాలు తీర్థాలు పండగలు పరసలు జరుగుతూనే ఉంటాయి.ఉగాదికి ముందు రోజు అమావాస్య కొత్తమవాస్య అని పిలుస్తారు అమావాస్యనాడు అమ్మవారిని ఆరాధిస్తూ ఉత్సవాలు చేస్తారు.
ఈ రోజున మరొక ముఖ్యమైన పండగ అంటే ఈ పండగలో ముఖ్యమైన ఆచారం పంచాంగ శ్రవణం.
ఈ పంచాంగం తయారు చేయడంలో కూడా ఆ కాల గణనను చేయడంలో ఒక ప్రత్యేకమైన పద్ధతిని అవలంబిస్తారని పెద్దల ఉవాచ . పుష్య మాసంలో సంక్రాంతికి పూజలు చేసి కాలపురుషునికి నమస్కరించి నిష్టాగరిష్ఠులైన పండితులు ఇంటిపై ఒక తెల్లని వస్త్రాన్ని సాయం సంధ్యా సమయంలో ఆరవేసి, ప్రాతఃకాలంలో అనుష్టానం అయిన తర్వాత ఆ వస్త్రాన్ని ఒక పాత్రలో పిండుతారని అలాగా ఆ నెల రోజులు పిండిన మంచు నుండి వచ్చిన బిందువులను లెక్కిస్తూ కాలగణన చేస్తారని చిన్నప్పుడు పెద్దలు చెప్పేవారు. ఆ విధంగా పంచాంగం లెక్కలు కడతారని నమ్మేవారు.
పంచాంగంలో ఆ సంవత్సరానికి సంబంధించిన గ్రహగతులు రుతువులు మార్పులు పండుగలు శుభకాలాలు మొదలైన విషయాలు వివరింప బడతాయి .
పంచాంగంలోని ఐదు ప్రధాన అంగాలు 1. తిథి 2. వారం 3. నక్షత్రం 4. యోగం 5 కరణం.ఇప్పుడు ఒక్కొక్క దాన్ని చూద్దాం. ఒకటి తిథి
చంద్రుడు సూర్యునితో సంబంధించి పొంది కోణాంతరాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని ఏర్పడే కాలాన్ని తిథి అంటారు
ఒక నెలలో 30 తిథులు ఉంటాయి
15 రోజులు ఒక పక్షం. మాసంలో రెండు పక్షాలు ఉంటాయి. 15 తిథులు ఒక పక్షంలో వస్తాయి.
అవి వరుసగా పాడ్యమి ,విదియ, తృతీయ ( తదియ) , చతుర్థి( చవితి) , పంచమి , షష్టి, సప్తమి , అష్టమి , నవమి , దశమి , ఏకాదశి, ద్వాదశి , త్రయోదశి, చతుర్దశి , పౌర్ణమి ఇవి శుక్లపక్ష తిథులు.
కృష్ణపక్షంలో పాడ్యమి నుండి చతుర్దశి వరకు తిథులు యధాతథంగా వచ్చి 15వ రోజు అమావాస్య వస్తుంది.
వారం వారం అంటే వారంలోని రోజుల వ్యవస్థ. భారతీయ సంప్రదాయం ప్రకారం ఏడు వారాలు ఉంటాయి. అవి వరుసగా ఆది , సోమ , మంగళ , బుధ , గురు , శుక్ర , శనివారాలు. ప్రతి వారానికి ఒక గ్రహాధిపతి ఉంటాడు.
నక్షత్రం విషయాలు చెప్పుకుంటే, చంద్రుడు తన ప్రయాణంలోని 27 నక్షత్రాలను దాటి సాగుతాడు . చంద్రుడు ఏ నక్షత్రంలో సంచరిస్తున్నాడో ఆ రోజు నక్షత్రంగా చెప్పబడుతుంది . ఉదాహరణకు అశ్వనీ , భరణి , కృతిక , రోహిణి , మృగశిర , ఆరుద్ర, పునర్వసు , పుష్యమి , ఆశ్లేష , మఖ, పుబ్బ , ఉత్తర , హస్త , చిత్త, స్వాతి , విశాఖ , అనురాధ, జ్యేష్ట, మూల , పూర్వాషాఢ, ఉత్తరాషాఢ, శ్రవణం , ధనిష్ట, శతభిషం , పూర్వాభాద్ర, ఉత్తరాభాద్ర , రేవతి. చంద్రుడు అశ్వనీ నక్షత్రంతో కూడియున్నది ఆశ్వీజ మాసం అని భరణితో కూడియున్నది బాధపడమాసం అనీ, కృత్తికతో కూడియున్నది కార్తీక మాసం ఇలా చెప్పబడతాయి..

ఇక యోగము …. సూర్యుడు, చంద్రుడు కలిసి ఏర్పడే గణిత సంబంధం ఆధారంగా యోగాలు నిర్ణయింపబడతాయి . మొత్తం 27 యోగాలు ఉంటాయి .
ఉదాహరణకు నిష్టం బయోగం ప్రీతియోగం ఆయుష్మాన్యోగం సౌభాగ్య యోగం మొదలైనవి.
ఐదు కరణం- తిథి యొక్క అర్థ భాగాన్ని కరణం అంటారు . మొత్తం 11 కరణాలు ఉంటాయి . ఉదాహరణకు
బావ కరణం బాలవకరణం, కొలవకరణం, తైతిల కరణం, గరజ కరణం వణిజ కరణం మొదలైనవి..
పంచాంగంలో ఉండే ఇతర విషయాలు…
పంచాంగంలో ఈ ఐదు అందాలతో పాటు మరికొన్ని విషయాలు కూడా ఉంటాయి.
ఒకటి సంవత్సర నామం మాసాలు పండగల తేదీలు , గ్రహణాలు , శుభముహూర్తాలు , రాహుకాలం , యమగండం పాటించ వలసిన పద్ధతులు , ఉపాసనలు దీక్షలకు సంబంధించిన ముహూర్తాలు, వ్రతాలు ఉపవాసాలు మున్నగున వన్నీ ఉంటాయి .

ఉగాది రోజున పంచాంగ శ్రవణం ప్రాశస్త్యం.
ఉగాది రోజున పండితులు కొత్త సంవత్సరానికి సంబంధించిన పంచాంగాన్ని చదివి వినిపిస్తారు . దీనిని పంచాంగ శ్రవణం అంటారు.
పంచాంగం వినడం వలన, ఆ సంవత్సరంలో వర్షపాతం ఎలా ఉంటుంది, సహజ ఉత్పాతాలు, దొంగ భయాలు,
ఆర్థిక పరిస్థితులు, పశువులు పక్షులు, పశుపక్షాదులు, వారి పాలకులు . పాలితులు, యుద్ధాలు, యోచనలు
దేశ ప్రజల స్థితిగతులు గ్రహగతులు వంటి విషయాలను సాంప్రదాయం ప్రకారం సవివరంగా తెలియజేస్తారు . అందుకే ఉగాది రోజున పంచాంగ శ్రవణం వినడం శుభప్రదం . ఇది మన సంప్రదాయం.
పేరుపేరునా వారు పుట్టిన జన్మ నక్షత్రం నామ నక్షత్రం బట్టి ఆ సంవత్సర ఫలితాలు వారికి ఎలా ఉంటాయో పంచాంగ శ్రవణంలో తెలియచేస్తారు.
పంచాంగ శ్రవణ ఫల శృతి శ్లోకం..
“తిథేశ్చ శ్రీమాప్నోతి వారాదాయుష్య వర్ధనం ,
నక్షత్రాత్ హరతే పాపం యోగాత్ రోగ నివారణం
కరణాత్ కార్యసిద్ధిస్తు పంచాంగ శ్రవణం శుభం”
భావం – పంచాంగంలోని 5 అందాలను వినుటం వలన …. తిథి వలన ఐశ్వర్యం లభిస్తుంది . వారం వలన ఆయుర్దాయం పెరుగుతుంది . నక్షత్రం వలన పాపాలు తొలగిపోతాయి . యోగం వలన రోగాలు తగ్గుతాయి . కరణం వలన కార్యసిద్ధి కలుగుతుంది . అందువలన పంచాంగ శ్రవణం శుభప్రదమని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తోంది.

నూతన సంవత్సర మంగళ శ్లోకం….

సర్వే జనాః సుఖినోభవంతు సర్వే సంతు నిరామయా:
సర్వేభద్రాణి పశ్యంతు మా కశ్చిత్ ద్దు:ఖ భాగ్భవేత్ “
ఈ సంవత్సరం “పరాభవ” నామ సంవత్సరమని పరితపించే వారికి ఒక మాట . పరా అంటే పరాశక్తి త్రిపుర సుందరీ దేవి, భవ అంటే భవుడు శివుడు, “జగతః పితరౌ వందే పార్వతీ పరమేశ్వరః” అని ప్రార్థించే ఆ పరమేశ్వరీ పరమేశ్వరులపేర్లను తనలో దాచుకున్న ఈ “పరాభవ నామ ” సంవత్సరం,మనలను పరాభవించాలనుకున్న శత్రువులను పరాభవానికి గురిచేసి ఆ పరాశక్తి పరమేశ్వరుల కృపతో జగత్ కళ్యాణ కారణమై అలరిస్తుందని ఆశిద్దాం .
మానవ జీవితమే ఆరు ఋతువుల సమ్మేళన అయినప్పుడు మధురమైన వసంత ఋతువు మానసికోలాసాన్ని కలిగిస్తుంది… సృష్టికి ఆరంభమైన ఈ ఈరోజు ఉగాది అంటూ ఉత్సాహంగా 60 వసంతాల కాలగమనంలో
అందంగా వచ్చే సుందర సంవత్సరంలో ఆదిమాసమైన చైత్రం అందాల మాసం.సుందర దరహాసం…
ఈ పరాభవ సంవత్సరం సమస్త సుఖాలను శుభాలను కలుగజేసి మానవతా భావంతో మనుషులందరూ వికసించేటట్లు చేయాలని ఆశిద్దాం..మన ఆశయం సిద్ధించాలని ఆశలు నెరవేరాలని ఆ భగవంతుని ప్రార్థిద్దాం..

ఈ ఉగాది
నాకు విరోధి
షడ్రుచులు వడ్డించిన
భూమి తల్లిపై
అత్యాచారం
అంటూ స్తీల పక్షాన నిలబడి అక్షరగొంతుకను వినిపించిన కవి, విమర్శకులు ఆచార్య మాడభూషి సంపత్‌కుమార్ గారు. శ్రీశ్రీ కోరినట్లుగా పీడితుల పక్షాన నిలబడి అభ్యుదయ దక్పథంతో పయనిస్తున్నారు. ‘శత్రువుతో ప్రయాణం’ కవితా సంపుటిలో ఉన్న 36 కవితలు సమాజాన్ని అనేక కోణాల్లో ప్రశ్నిస్తాయి. మార్పుతో కూడిన మానవత్వాన్ని కోరుకుంటాయి. రాజకీయ రంగులను ఎండగడుతాయి. స్తీవాద ఉద్యమాన్ని సమర్థిస్తాయి.
అస్తిత్వ ఉద్యమాల్లో భాగంగా వచ్చిందే స్తీవాదం. స్తీల ఉనికిని, స్తీల హక్కులను, స్తీల సమస్యలను స్తీలే వ్యక్తపరిచే సాహిత్యాన్ని స్తీవాద సాహిత్యం అంటున్నాం. తరతరాల వ్యవస్థ నిర్మాణంలో మాతస్వామ్యం రూపాంతరం చెంది పితస్వామ్యంగా స్థిరపడిపోయింది. ఆనాటి నాగరిక సమాజం నుండి నేటికి ఆ మూలాలు ఇంకా కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి. ఈ వ్యవస్థలోని లోపాలను ప్రశ్నించి, ఎదిరించే క్రమంలో వచ్చిందే స్తీవాదం. జెండర్ స్పహ, గహహింస, మాతత్వం, ఇంటి చాకిరి మొదలైన అంశాలెన్నో స్తీవాద ఉద్యమంలో వెలుగులోకి వచ్చిన అంశాలు. జండర్ సహజంగా ఏర్పడింది కాదు. కుటుంబం, సమాజం, మతం ‘స్తీలు’ అంటే ఇలా ఉండాలి, ‘పురుషులు’ అంటే ఇలా ఉండాలి అని జీవనవిధానంలో అలవాటు చేసే క్రమపద్ధతిని జండర్‌స్పహ అంటున్నాం. ఎంగెల్స్ ప్రకారం “పురుషత్వం, స్తీత్వం అనేవి శరీర ధర్మాల ప్రకారం ఏర్పడినవి కావు. ఒక సుదీర్ఘ చారిత్రక యుగంలోను పురుషత్వం, స్తీత్వం అనేవి వేరువేరుగా నిర్వచించబడ్డాయి. ఈ నిర్వచనం ఆయా యుగాలలోని ప్రధానఉత్పత్తి విధానమీద ఆధారపడి ఉంటుంది” అన్నారు. అంటే స్తీత్వ, పురుషత్వాల గురించి భావజాలాన్ని సమాజం తయారుచేసి అందిస్తోంది. ఆ భావజాలం తిరిగి సమాజక్రమాన్ని స్థిరపరచడంలో సహాయపడుతుంది. ఈ క్రమానంతటిని స్తీవాదం పరిశీలించింది. స్తీవాదం అంటే పురుషులను ద్వేషించడం కాదు. స్తీల సమస్యలను గుర్తించి స్తీలందరు ఏకమై పురుషులకు అర్థమయ్యేలా చెయ్యడం. ఈ భావజాలాన్ని అర్థంచేసుకున్న సహదయ కవి ఆచార్య మాడభూషి కుమార్‌గారు. ‘ఆమె’ కవితలో స్తీల సమస్యలను కళ్ళకు కట్టినట్లు లోతైన భావుకతతో అక్షరీకరించారు.
“చిన్నప్పటినుండి అంతే
చిన్నచూపుతోనే పెరిగింది” అంటారు
……….
ఇంకా
ఆమె నిఘంటువు నుంచి ఏ నిషేదం
అందుకే
ఎందుకు, ఏమిటి
లాంటి ప్రశ్నలు ఆమెనోట్లో రాకూడదని శాసనం”
బాల్యంనుండే ఆడపిల్ల జండర్‌వివక్షను ఎదుర్కొంటుంది. కన్నతల్లే కొడుకును ఒకరకంగా కూతురును మరొరకంగా పెంచుతుంది. లేకపోతే తల్లిపెంపకం బాగాలేదంటారు. దుస్తులు, ఆటలు, ఆహారం, ఇలా అన్నిట్లోను ఆ వ్యత్యాసం కొట్టొచ్చినట్లు కనబడుతుంది. కుటుంబంలో ఆడపిల్ల ఇట్లా ఉండాలి అని తర్ఫీదునివ్వబడుతుంది. తల్లిదండ్రుల అదుపాజ్ఞలలో పెరిగిన ఆడపిల్లకు పెళ్ళి అనే బంధం మరిన్ని బాధ్యతలను, పరిమితులను విధిస్తుంది. అందుకే కవి ఇలా అంటారు.
“అతగాడికి కావలసింది ఒక మరమనిషి
సంపాదించడానికి
వండిపెట్టడానికి
కోరికలు తీర్చడానికి
పెళ్ళిరోజున ఎ.టి.ఎం లాంటి
పెళ్ళాం దొరికిందని మరిసిపోతాడు”
స్తీకి పెళ్ళిజీవితం అనేది రూపాయి బిల్లకు ఉండే బొమ్మ, బొరుసు లాగా మారిపోయింది. మంచి భర్త దొరికితే పరవాలేదు కాని, ఆమెను అర్థంచేసుకోలేని కుటుంబంలోకి అడుగుపెట్టినప్ప్పుడు జీవితఖైదీగా మారిపోతుంది. అసలు కుటుంబమే స్తీని కంట్రోల్ చేసే బంధిఖానా అవుతుంది. ఇంటిపని, వంటపని, పిల్లల పెంపకం అన్ని స్తీల బాధ్యతలే. ఉద్యోగం చేసే ఆడవాళ్ళు కూడా వీటన్నింటిని బాలెన్స్ చేసుకోవాలి. తద్వార స్తీల శారీరక, మానసిక ఆరోగ్యాలమీద ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. ఎదిగే క్రమంలో అనేక సవాళ్ళను స్తీ ఎదుర్కోవలసి వస్తుంది. ‘ఆమె’ కవితలోనే ఈ పంక్తులు చూడండి.
“ఆకాశమంత వ్యాపించి
అందీ అందని ఆ తేజోమూర్తిని చూసి
నిందలు వేసే వాళ్ళెందరో!
మబ్బుల నడుమనుంచి
అప్ప్పుడప్ప్పుడు మెరుస్తూ ఉంటేనే
ఇంత అసూయగా ఉంటే
పున్నమి వెన్నెల విరిస్తే
రెక్కలు ముక్కలు చేసుకొని
ఆకాశానికి ఎగురుతున్న ఆమె రెక్కల్ని
ముక్కలు చేయడానికి ఎందరో”
అన్న పంక్తులు బాధ్యతల దొందరలో, ఉరుకుల పరుగుల ‘ఆమె’ జీవితంలో పడగనీడలా నిందలు, ఆధిపత్యాలు, అకత్యాలు, వివక్షలు, చిన్నచూపులు ఇలా ఎన్నో ఎన్నెన్నో సంఘర్షణల మధ్య స్తీ తన వ్యక్తిత్వాన్ని కాపాడుకుంటు ముందుకు వెళ్ళే సాహసం చేస్తుంది. అయినప్పటికి స్తీలు తమను తాము నిరూపించుకుంటూ అన్నిరంగాలలో ముందుకు వెళ్ళే ప్రయత్నంచేస్తున్నారు. అయినప్పటికి అడగడుగున పరీక్షలపర్వాలను దాటక తప్పడంలేదు. పిల్లల భవిష్యత్తు కోసం తల్లి కలలుకంటుంది. అన్నీ తానై భరిస్తుంది. అయినప్పటికి తండ్రి అంటే పిల్లలకు గౌరవం. తల్లి అంటే చిన్నచూపు. ‘ఆమె’ గురించి కవి మాటల్లో …
ఇంట్లో సెలవులేదు
పనిలో సెలవులేదు
జీవితమంతా పిల్లలకోసం పరుగెత్తి పరుగెత్తి
అలిసిపోయిన ఆమెకు
ఆసరా లేదు
………
ఆమె లేకుండా
మానవ చక్రం పరిభ్రమించదు
అందుకే ఆమెను
పరిమళించనివ్వండి
కవితా ముగింపులో స్తీ ఉన్నతిని ఆకాంక్షిస్తున్నారు కవి. ఈ విశ్వమానవ కాలభ్రమణంలో స్తీ, పురుషులిద్దరు అవసరమే. ఎవరికివారుగా బాధ్యత నిర్వహణలో పోటీపడాలి గాని ఆధిపత్యాలు, అహంకార పెత్తనాలు స్తీల అశాంతికి కారణమౌతున్నాయి. హింసకు దారితీస్తున్నాయి. స్తీల చుట్టు భయాన్ని గుర్తుచేస్తూ ‘భయం’ కవిత లో ఇలా అంటారు.
భయం
కట్నంలా రావచ్చు
పట్నంలో రావచ్చు
అత్యాచారంలా రావచ్చు
నిత్యాచారంలా ఉండవచ్చు
……………..
భయం
మగాడిలా ఉండవచ్చు
మగడి రూపంలో ఉండవచ్చు
మైరావుణుడి రూపంలో ఉండవచ్చు
రూపం ఏదైనా
భయం మాత్రం ఒక్కటే
అది భయమే
స్తీలకు ఉన్న భయాలు అన్ని ఇన్ని కావు. పురుషస్వామ్య ప్రపంచంలో ఎక్కడ పొంచి ఉంటుందో ఆ భయం. కవి పై కవితలో కట్నం వలన భయం అనడంలో మనం ఇప్పటికి వరకట్న వేదింపులకు బలైన స్తీలను మీడియా ముఖంగా చూస్తునే ఉన్నాం. స్తీలపై అత్యాచారం అన్నది ఈనాటికి రూపుమాపలేకపోయాం. ప్రభుత్వాలు నిర్భయ చట్టాలు చేసిన దిశ లాంటి అమ్మాయిలు ఇంకా బలవుతూనే ఉన్నారు. ఇవన్నీ ఒకెత్తవుతే కన్న తండ్రి కళ్ళు కామంతో కప్పబడినపుడు కూతురు పరిస్థితి అగమ్యగోచరం. ‘తండ్రి’ అన్న కవితలో
“కన్న బిడ్డనే కామించే తండ్రులు
తండోపతండాలుగా పత్రికల్లో మొలుస్తూనే
టీవీలో మెరుస్తునే ఉన్నారు
వాటిని చూసిన మొహంతో
కన్నబిడ్డను చూసే శక్తిలేక
ఆత్మహత్య చేసుకుంటున్న”
అంటారు. ఇక్కడ కవి ఈ సంఘటనకు కరుణరసభరిత కవితాక్షరాలను మనముందుంచారు. ఎవరో చేసిన పనికి తండ్రిగా కూతురు ముందు నిలబడలేని స్థితిని తండ్రులందరి పక్షాన నిలబడి బలమైన సందేశాన్ని ఇచ్చారు. ‘మగాడు’ కవిత జండర్ వివక్షను మరింత స్పష్టంగా చెప్తుంది.
“వాడు కావాలనుకొన్నప్ప్పుడు
నేను రావాలి
వాడు తేవాలన్నప్ప్పుడు
నేను తేవాలి
వాడు తిరగమన్నట్టు
నేను తిరగలిగా తిరగాలి”
స్తీ, పురుషులిద్దరు మనుషులే. ఇద్దరిలో ప్రవహించే రక్తం ఎర్రగానే ఉంటుంది. కాని, స్వేచ్ఛా పరిధిలోకి వచ్చేసరికి జండర్ వ్యత్యాసం స్పష్టంగా తెలుస్తుంది. పితస్వామ్య వ్యవస్థ పురుషుడిని ‘మగాడు’ గా చూడాలనుకుంటుంది. మగాడు అంటే ఎలా ఉండాలని సమాజం, కుటుంబం చెప్పిందో కవి ప్రతిసందర్భంలో మగాడి రంగును తేటతెల్లం చేస్తాడు. స్తీ ఎల్లప్పుడు పిల్లలకోసమో, పుట్టింటి వారి కోసమనో, పరువు మర్యాదల కోసమనో తను ఉండాలనుకున్నట్టుగా ఉండలేకపోతుంది. తన అస్తిత్వాన్ని ఉనికిని పరిస్థితులకు ఫణంగాపెట్టి అన్నిటికి సర్ధుబాటుతనపు సంకెళ్ళు వేసుకుంటుంది. అందుకే ‘కవి’ స్తీ, పురుషుల సహవాసాన్ని శత్రువుతో పోల్చడం సమస్య తీవ్రతను తెలియజేస్తుంది.
“నేను సహవాసం చేస్తున్నది
శత్రువుతో
నేను సహజీవనం చేస్తున్నది
శత్రువుతో
నేను పంచుకొంటున్నది
శత్రువుతో
పనిచేస్తున్నది
శత్రువుతో”
ఈ శత్రువులు మిత్రులు అయ్యేదెప్పుడు! జండర్‌వివక్ష తగ్గినప్పుడు ఒకరికొకరు పరస్పర సహకారంతో ముందుకెళ్ళినప్పుడు అంటే స్తీవాదాన్ని పురుషుడు అర్థంచేసుకున్నప్ప్పుడే సమస్య పరిష్కారం దిశగా ముందుకు కదులుతుంది. ఆచార్యస్థానంలో ఉన్న మాడభూషి సంపత్‌గారు మహిళల ఆర్తిని, ఆవేదనను, వివక్షను అర్థంచేసుకున్న వ్యక్తిగా, కవిగా, ప్రగతిశీల మార్గదర్శకుడిగా స్తీల గొంతుకను ‘శత్రువుతో ప్రయాణం’ పేరుతో తన కవితాధారతో బలం చేకూర్చిన మానవతామూర్తి ఆచార్య సంపత్‌కుమార్‌గారు.

ªªª